Alţjóđaveturinn 2020 til 2021

Alţjóđaveđurfrćđistofnunin telur vetur á norđurhveli ná til mánađanna desember, janúar og febrúar. Alţjóđaveturinn er ţví styttri en vetur á Íslandi, viđ teljum mars međ - enda oft kaldasti mánuđur ársins hér á landi. Ritstjóri hungurdiska hefur undanfarin ár reiknađ međalhita alţjóđavetrarins hér á landi og fjallađ um niđurstöđur ţeirra reikninga.

w-blogg270221a 

Reiknađur er međalhiti veđurstöđva í byggđ aftur til 1874 - og árum aftur til 1824 bćtt viđ (en landsmeđalhiti fyrstu áranna er mikilli óvissu undirorpinn). Međalhiti í byggđum landsins síđustu 3 mánuđi er -0,1 stig og telst ţađ nokkuđ hlýtt á langtímavísu (eins og sjá má á myndinni), en er samt 0,1 stigi ofan međalhitans í fyrra, en lítillega (-0,3 stig) neđan međalhita síđustu 20 ára. 

Veruleg leitni reiknast yfir tímabiliđ, +1,5 stig á öld. Á 20. öld allri var međalhiti alţjóđavetrarins 16 sinnum ofan viđ frostmark, en hefur 9 sinnum veriđ ţađ nú ţegar á ţessari öld - ţó veturnir séu ađeins orđnir 21. Fari svo fram sem horfir verđa 45 vetur ofan frostmarks á 21.öld. Slíkt vćri mikil breyting frá fyrra ástandi. Á 19.öld ţekkjum viđ ekki nema 3 vetur ofan frostmarks á 77 árum (gćtu ţó veriđ eitthvađ fleiri - reiknióvissa er mikil).

Á hlýskeiđinu 1925 til 1965 komu 15 (alţjóđa-)vetur ţar sem međalhitinn var undir -1,0 stigi. Ađeins einn slíkur hefur komiđ á núverandi hlýskeiđi (-1,01 stig, 2015-2016). Ţeir verđa vćntanlega fleiri (annars er illt í efni).

En sannleikurinn er ţó sá ađ viđ vitum ekkert um framtíđina frekar en venjulega. Rćtist spár um hnattrćna hlýnun ađ fullu verđa hlýju veturnir vćntanlega enn fleiri en 45 á 21.öld - en einnig er vel hugsanlegt ađ viđ höfum ţegar „tekiđ út“ meiri hlýnun en okkur „ber“ og talan orđiđ nćr 45 - jafnvel lćgri.

Reiknuđ leitni á myndinni er ekki síst há fyrir ţá sök ađ vetur kuldaskeiđs 19. aldar voru almennt töluvert kaldari heldur en kaldir vetur kuldaskeiđs 20.aldar. Sömuleiđis hafa mjög kaldir vetur alls ekki látiđ sjá sig á nýrri öld. Minni munur er á hlýskeiđunum en samt voru kuldaköst 20.aldarhlýskeiđsins snarpari heldur en skylduliđ ţeirra á síđustu árum - eins og glögglega má sjá á myndinni. Er ţetta allt í samrćmi viđ ísrýrnun í norđurhöfum.

Ţó međalhiti alţjóđavetrarins nú sé nánast sá sami og í fyrra hefur veđurreyndin veriđ allt önnur. Í fyrra var í raun versta tíđ, nánast stöđug illviđri og umhleypingar. Nú hefur hins vegar „fariđ vel međ“ veđur um stóran hluta landsins (leiđinlegir kaflar hafa sýnt síg á Norđaustur- og Austurlandi) og lítiđ orđiđ úr illu útliti oftast nćr. Sýnir ţetta ađ hitinn einn og sér segir ekki alla söguna varđandi tíđarfariđ.  

Veturinn hefur til ţessa veriđ sérlega snjóléttur um landiđ suđvestanvert og enn er frćđilegur möguleiki á ađ hann nái meti hvađ ţađ varđar - en verđur ţó ađ teljast ólíklegt. Alhvítir dagar ađ vetri urđu fćstir í Reykjavík 1976-77. Fram til ţessa eru ţeir orđnir 6 í vetur. Til ađ metiđ falli mega alhvítir dagar úr ţessu til vors ekki vera nema fjórir. Međalfjöldi alhvítra daga í mars til maí er 16. Verđi snjóalög í međaltali í mars og apríl verđa alhvítir dagar vetrarins ţví um 22. Á ţessari öld hafa alhvítir dagar ađ vetri fćstir orđiđ 16, ţađ var 2009 til 2010. Heldur meiri líkur eru á ađ viđ höldum okkur neđan ţeirrar tölu. Mesti fjöldi alhvítra daga í mars til maí eru 44 (1990). Ţađ hefur einu sinni gerst ađ snjó hefur ekki fest frá 1.mars til vors (1965) og ţrisvar hefur ađeins 1 alhvítur dagur komiđ eftir 1.mars, síđast 1974.


« Síđasta fćrsla | Nćsta fćrsla »

Bćta viđ athugasemd

Ekki er lengur hćgt ađ skrifa athugasemdir viđ fćrsluna, ţar sem tímamörk á athugasemdir eru liđin.

Um bloggiđ

Hungurdiskar

Höfundur

Trausti Jónsson
Trausti Jónsson
Höfundur er veđurfrćđingur og áhugamađur um veđur.

Fćrsluflokkar

Apríl 2021
S M Ţ M F F L
        1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30  

Nýjustu myndir

  • w-blogg120421b
  • w-blogg120421a
  • ar_1802t
  • w-blogg090421a
  • w-blogg070421a

Heimsóknir

Flettingar

  • Í dag (13.4.): 103
  • Sl. sólarhring: 335
  • Sl. viku: 2671
  • Frá upphafi: 2023090

Annađ

  • Innlit í dag: 100
  • Innlit sl. viku: 2430
  • Gestir í dag: 100
  • IP-tölur í dag: 99

Uppfćrt á 3 mín. fresti.
Skýringar

Eldri fćrslur

Innskráning

Ath. Vinsamlegast kveikiđ á Javascript til ađ hefja innskráningu.

Hafđu samband