Snjfli Tungudal 1994 (veri)

Vi rifjum n lauslega upp veurastur tengdar snjflinu mikla sem grandai sumarhsabygg Tungudal vi safjr og olli smuleiis grarlegutjni skasvinu Seljalandsdal.

Svo vildi til a ritstjri hungurdiska var um essar mundir a taka vi stjrn rvinnslu-og Rannsknasvii Veurstofunnar og fkk etta fl v fangi ( eiginlegri merkingu). ri eftir fllu san enn skavnlegri fl sem uru til ess a snjflaml voru tekin til gagngerrar endurskounar og fjrmagn varnir gegn eim strauki. Grundvelli httumats var kjlfari gjrbreytt. Allan ann tma sem ritstjrinn var san essu sama starfi liu aldrei margir dagar senn n ess a snjflaml bri gma. etta voru tp tu r.

En a er annig a allt fr snjflunum miklu Neskaupsta 1974 hafi hreyfing veri snjflavrnum. Fr 1979 hafi starfsmaur Veurstofunni sinnt essum mlum ar og fr 1989 voru starfsmennirnir ar tveir. En vi mjg ramman reip var a draga, skilningur httunni var ltill meal ramanna flestra, bi landsvsu og heimabygg. Mrgum tti rtt a fela vandann og rtt fyrir augljsa httu var leyft a byggja n hs httusvum, jafnvelbarnaheimili. En eins og kemur fram frttatdrtti hr a nean ttu rmingar sr sta - gert hafi veri r fyrir eim. Og aprl 1994 var rmt feinum stum, en aeins eftir a stra fli fll.

Fli mikla 1994 kom algjrlega vart, og str ess var sannarlega venjuleg. Samkvmt mlingum var rmml ess um 650 sund rmmetrar, a mesta sem mlt hefur veri hr landi allt til dagsins dag. etta er str tala. Veurstofunni var tala um a etta samsvarai nokkurn veginn v a allur blafloti landsmanna hafi komi ofan hlina 150 til 180 km hraa klukkustund. S samlking ( nkvm s og ekki alveg rttmt) tti a koma flestum skilningum a hversu httuleg snjfl eru.

Um fli m lesa msum heimildum. Blin greindu gtlega fr v, ess er a sjlfsgu geti skrslum Veurstofunnar og n essa dagana er um a fjalla tveimur gtum tvarpsttum.

Hr verur ekki fari nnar t slma, en vi notum tkifri og rifjum upp veurastur me hjlp nokkurra kortaera-interim endurgreiningarinnar. Morgunblainu 6.aprl lsir Haraldur Eirksson veurfringur adraganda veursins fum orum. Ekki treystir ritstjri hungurdiska sr til a gera a betur:

Tvr venju djpar lgir fru yfir landi um pskana og ollu illviri va um land. „r ru rkjum alla pskana,“ sagi Haraldur Eirksson veurfringur. „a m segja a sksta veri hafi veri laugardag egar fyrri lgin fr a grynnka.“ seinni lginni mldist loftrstingur um 951 millibar Dalatanga sem er nlgt meti mia vi rstma. A sgn Haraldar var mjg djp lg fyrir suaustan land, milli slands og Skotlands, skrdag sem okaist hgt norur bginn. ann dag geri leiinda norantt um allt land en daginn eftir, fstudaginn langa, var lgin fyrir austan landi og var fram mjg djp. Seinnihluta dagsins var lgin komin noraustur fyrir landi og farin a grynnka. laugardag var lgin kyrrst fyrir noran og noraustan land og hlt hn fram a grynnast. „ er hins vegar fari a sj mjg vaxandi lg fyrir suvestan land og a morgni pskadags kemur hnupp a landinu," sagi Haraldur. „Fyrst um morguninn er austlg tt um nr allt land me snjkomu en um tma geri hvassa vestantt syst landinu me blindbyl.“ Lgin var undan Austurlandi um kvldi og var venju djp mia vi rstma ea rmlega 951 millibar og lti eitt dpri en fyrri lgin.essi lg hlt kyrru fyrir fram annan pskum og var viloandi Norurland en okaist heldur vestur me norurstrndinni og grynntist ltillega en var fram mjg djp.

Vi ltum v nst kortin:

Slide1

Korti a ofan snir fyrri lgina sem Haraldur talar um. Hn var dpst mivikudaginn dymbilvikunni, lklega um 941 hPa miju. a er mjg venjulegt svo seint marsmnui. Rtt rmri viku ur hafi reyndar enn dpri lg fari nrri landinu, en vestan vi a. rstingur Keflavkurflugvelli fr niur 942,0 hPa og miju lgarinnar hefur rstingur veri enn lgri, innan vi 940 hPa. En skrdag versnai veur hr landi egar lgin fr um a bil stefnu sem rin kortinu snir. En hn grynntist smm saman. Tluver rkoma var um landi noranvert og var mist rigning, slydda ea snjkoma lglendi. Giska hefur veri a myndast hafi veikt lag snjekjunni Vestfjrum. En e.t.v. er fullt eins lklegt a a hafi gerst ur. Lgin sem er hr austur af Nfundnalandifr mjg hratt til austurs og olli illviri Bretlandseyjum og sunnanverri Skandinavu fstudaginn langa, en kom ekki vi sgu hr landi.

Slide2

laugardaginn fyrir pska [2.aprl] var hloftastaan eins og korti a ofan snir. Grarkalt loft skir t yfir Atlantshaf r vestri og lgabylgja gengur mts vi a r suvestri.

Slide3

Grunnkorti gildir sama tma, sdegis laugardag. var stund millistra hr landi, en rkomusvi er enn vi Vestfiri. a m taka eftir v a ttin ar er r hnorri ea jafnvel norvestri, en ttir milli vesturs og norurs eru venjulegar undan Vestfjrum, nnast elilegar vegna nlgar Grnlandsstrandar og hinna hu fjalla ar. Lgin sem kortinu er austur af Nfundnalandidpkar mjg rt og hreyfist eins og rin snir.

Slide4

Rmum slarhring sar, seint a kvldi pskadags [3.aprl] er lgin skammt undan Norausturlandi, innan vi 950 hPa miju. rstingur Dalatanga fr niur 951,3 hPa og er a nstlgsti rstingur sem mlst hefur landinu aprl. Fjrum rum ur, 11.aprl 1990 hafi rstingurinn fari niur 951,0 hPa Bergstum Skagafiri. rija stinu er san mling fr Strhfa Vestmannaeyjum 21.aprl 1947. Ekki er lklegt a aprlrstimet hefi veri sett 1994 hefu stvar me loftvog veri jafnmargar og n er.

Slide5

Eftir a hafa n fullum roska tk lgin slaufu til vesturs undir Eyjafjr og aan suur og suaustur yfir landi. Korti gildir mintti a kvldi annars dags pska, 4.aprl, feinum stundum ur en fli mikla fll.

framtinni verur vonandi ger nkvmari greining rkomu og vindi samfara essari lg til a hgt veri a kvea r um a um hvers konar atbur var raun a ra. rkoma mldist allmikil, en ekki samt aftakamikil. Tvr sjlfvirkar veurstvar voru komnar fjllum vestra, verfjalli og Dynjandisheii. eim bum fr vindtt vestur fyrir norur og tt vindur mldist ekki srlega mikill var hann ngilegur til a koma snj gil og brnir.

Lgakerfin sem ollu san snjflunum Savk og Flateyri ri eftir fru ekki svipaa braut og essi, en veur var eim tilvikum miklu verra en hr. Allar lgirnar bru me sr loft sem upphaflega var komi r suri og lgirnar sent norur fyrir og aan inn yfir Vestfiri. Margar fleiri skar snjflalgir (og rhellisvaldar a sumarlagi) bera etta svipmt.

Vi skulum a lokum lta feinar blaafregnir [sleiktar af timarit.is]. r voru mun tarlegri og fleiri en hr er greint fr. Morgunblai segir t.d. mjg tarlega fr ann 6.aprl:

safiri, fr blaamnnumMorgunblasins Helga Bjarnasyni og Brynju Tomer. Snjfli sem fll ska- og sumarhsahverfi sfiringa Seljalandsdal og Tungudal grmorgun [5.] skildi eftir sig mikla eyileggingu, auk ess manntjns sem var. Tveir sumarbstair standa eftir af lilega 40 hsum. Af flestum sst sptnabrak eitt og er a dreift um strt svi samt innanstokksmunum. hefur fli rifi upp flest trn r Simsonsgari sem er um 50 ra gamall grurreitur sumarhsasvinu.

Hlaupi fr yfir skasvi Seljalandsdal og yfir flest mannvirki sem ar voru, skasklinn Skheimar var utan flsins. r skalyftunum fjrum standa n eftir 5-7 mstur af um 30 og allir lyftuskrarnir eru farnir. tk snjfli me sr Hararskla, sem endurbyggur var fyrir nokkrum rum, og frur t skasvi. Megni af flinu stvaist brn Seljalandsmla, fyrir ofan Tungudalinn, og grf ar mannvirkin af skasvinu. fram hlt svokalla kfhlaup, a er laus snjr mikilli fer, niur Tungudalinn og lagi rst sumarhsasvi. ar voru 42 bstair og gjreyilgust 40. Afflestum sst ekki anna en sptnabrak snjnum. Tali er a loftrstingurinn undan hlaupinu hafi valdi mestum skemmdunum. Brak r hsunum og innanstokksmunir og str tr r skrgrunum dreifist um strt svi, meal annars hluta golfvallarins og hluti fr yfir Tungu dalbotninum.

Snjfli fll r 600-700 metra h af brnum Eyrarhlar og endai niur . Fli var vel annan klmetra a lengd og 400-500 metra breitt a mealtali. a var va 2ja-3ja metra ykkt. tla m a tjni nemi um 130 milljnum krna, ar af nemur tryggingarupph bstaanna um 90 milljnum krna.

Sama bla segir einnig fr httustandi sem lst var yfir nokkrum ttblisstum, en vi tkum eftir v a a var ekki fyrr en a fli hafi falli. Rmingar voru essum tma alfari hndum heimamanna, Veurstofan hafi veri innanhandar. En einnig kemur fram a strt snjfl hafi falli vi Np Drafiri daginn ur [ annan pskadag]. Hefi a e.t.v. mtt benda yfirvofandi strhttu. - En lklega hafa yfirvld einfaldlega ekki frtt af v.

Httustandi vegna snjflahttu var lst yfir gr [5.] Flateyri og Hnfsdal. Flateyri var milli 20-30 manns efstu hsum hreppsins gert a flytjar eim anga til httustandi vri afltt, og lka margir bar benir um a yfirgefa hbli sn Hnfsdal.

Almannavarnanefnd Bolungarvkurkom saman til fundar grmorgun [5.], ar sem veruleg snjflahtta hafi skapast Traarhyrnu, en barbyggin liggurundir vfjalli.

ingeyri. Snjfl fll rtt fyrir innan Hrassklann Npi Drafiri s.l. mnudag [4. aprl] og flaut nokku hundru metra yfirveginn og niur tnfyrir nean binn. Fli kom r svonefndum Krossgiljum og l lei ess nnast mefram innstu hsum Npi og verur a teljast mikil mildi a enginn var ar fer.

Einnig segir Morgunblai 6.aprl fr margs konar hrakningum um pskana, mest fjllum, en lka bygg:

Borg Miklaholtshreppi. Fullvst m telja a bndinn Snorrastum Kolbeinsstaahreppi, Kristjn Magnsson, hafi bjarga lfi riggja stlkna semtluu a ganga Eldborg pskadag [3.aprl].

Slide6
etta kort birtist Morgunblainu 6.aprl a snir grfum drttum tlnur flsins mikla.

Morgunblai segir fram af rmingum 7.aprl, hr kemur fram a fjldi snjfla fll nmunda vi orpi, en aflestir voru til ess a gera rlegir samt.

Flateyri. Almannavarnanefndin skipai svo fyrir a morgni rijudags [6.] a hs efstu gtu bjarins skyldu rmd vegna snjflahttu. Ltlaus ofankoma hafi veri nttina ur og var snjr mjg blautur og ungur. bar hsanna fluttu me tannbursta sna og sngur til ttingja ea kunningja rum stum bnum og ba ess rlegir a httustand veri flauta af. standi n svipa og fyrir fjrum rum. Ekki er hgt a segja a menn hafi kippt sr srstaklega upp vi essar agerir, v samskonar stand skapaist ri 1990 egar flk r smu hsum var viku fr heimilum snum, vegna snjflahttu.Snjalg hlum nundarfjarar eru me mesta mti og btti hressilega um pskahelgina. M sj snjspjur v og dreif um fjallshlina fyrir ofan Hvilftarstrnd, sem er fyrir innan binn. Var veginum um hana loka tmabili vegna snjflahttu, en hefur hann veri opnaur aftur. ljsaskiptunum rijudagskvld [5.] fll snjfl r bjargilinu fyrir ofan Flateyri, en stanmdist ruggri fjarlg fr bygg. Uru nokkrir vitni a v egar a fl fll og er htt a segja a a hafi veri hrikaleg sjn a sj egar snjrinn steyptist niur gili og breiddist t hlinni rtt fyrir innan binn.

Tminn segir 7.aprl fr snjfli lftafiri daginn eftir a stra fli fll.

Snjfl fll r Sauratindum Sauradal innan vi Savk grmorgun [6.] og braut ar staura hspennulnu en engin bygg er dalnum.

Vi ltum hr staar numi.


Sasta frsla | Nsta frsla

Bta vi athugasemd

Ekki er lengur hgt a skrifa athugasemdir vi frsluna, ar sem tmamrk athugasemdir eru liin.

Um bloggi

Hungurdiskar

Höfundur

Trausti Jónsson
Trausti Jónsson
Hfundur er veurfringur og hugamaur um veur.
Aprl 2024
S M M F F L
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30        

Njustu myndir

  • w-blogg160424b
  • w-blogg160424a
  • w-blogg120424c
  • w-blogg120424b
  • w-blogg120424a

Heimsknir

Flettingar

  • dag (17.4.): 448
  • Sl. slarhring: 603
  • Sl. viku: 2541
  • Fr upphafi: 2348408

Anna

  • Innlit dag: 400
  • Innlit sl. viku: 2233
  • Gestir dag: 383
  • IP-tlur dag: 366

Uppfrt 3 mn. fresti.
Skringar

Eldri frslur

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband