Bloggfrslur mnaarins, nvember 2016

Dulin tk

Nstu daga verur mjg hltt loft lei fyrir sunnan land, en kalt norur undan. Svo virist sem essara taka veri ekki svo mjg vart hr landi - nema hva veurnrd gefa eim auvita gaum. - Textinn hr fyrir nean er ekki auveldur vifangs - en eir sem gefast upp miri lei (ea ur) geta reynt njta litamynsturs kortanna.

w-blogg291116a

Korti snir sjvarmlsrsting eins og evrpureiknimistin vill hafa hann sdegis mivikudag 30. nvember. Einnig m sj rkomu (grnir - og blir litafletir) og hita 850 hPa (strikalnur). Mikil h verur yfir Bretlandseyjum og nnur yfir Grnlandi. Lg er suur af Grnlandi og nnur vi Norur-Noreg.

Mjg hltt loft kemur sunnan r hafi og rennur til austurs skammt fyrir sunnan land, en kalt loft er lei suur og svo suvestur me Grnlandsstrndum. Sull er rstisviinu skammt fyrir suvestan sland. - A sgn reiknimistvarinnar skir hlja lofti heldur en a kalda hrfar smm saman.

Hitabrattinn vi sland sst vel nsta korti.

w-blogg291116b

ykktin mlir hita neri hluta verahvolfs, v meiri semhn er v hlrra er lofti. Jafnykktarlnur eru heildregnar kortinu, mjg ttar yfir slandi. a munar um 200 metrum ykkt yfir norur- og suurstrndinni, 10 stigum, notum vi grur. Litirnir sna hita 850 hPa - ar munar 8 stigum smu vegalengd.

ykktarmunurinn, 200 metrar, gti vaki mikinn rstibratta, um 25 hPa, a tti a vera miki austan- ea noraustanhvassviri landinu - en er a ekki hr.

N?

w-blogg291116c

Hr m sj 500 hPa-spna sama tma. Jafnharlnur eru heildregnar, ykktin er snd me rauum strikalnum. Mikill vestanstrengur er yfir slandi - a munar um 160 metrum flatarh vi norur- og suurstrndina, sem jafngildir um 20 hPa - og ef s bratti ni til jarar tti a geisa vestanhvassviri landinu - en gerir a ekki hr.

Austanttin sem ykktarbrattinn er a skapa nr a eya vestantt harbrattans - og rtt rmlega a, munar um 5 hPa sem ykktarbrattinn og austantt hans hefur betur. tli a s ekki um a bil rstibrattinn sem er vi landi - vi sjvarml?

Landi er um 3 breiddarstig fr norri til suurs, rstibrattinn a mealtali um 1,5 til 2 hPa breiddarstig (5/3). rstivindur 7 til 10 m/s - og raunvindur einhver helmingur af v - allt saman mjg grft reikna.

Fyrir noran land m hins vegar sj a jafnykktarlnur eru ttari en jafnharlnur - ar rmi fyrir noraustanstrekking - jafnvel hvassan vind - en fyrir sunnan eru jafnykktarlnurnar gisnari en jafnharlnurnar - ar nr vestanttin til jarar.

Eitthva m litlu muna.


Frviri 5. mars 1938

Veturinn 1937 til 1938 tti hagstur framan af, en san var veur umhleypingasamt me kflum. Snemma mars, ann 3. og ann 5. geri tv veruleg illviri - og a sara olli strtjni va um land.

Slide1

Sdegis fr loftvog a hrfalla um landi vestanvert og hvessti af suri og sar suvestri. Fyrir mintti var kominn stormur en snemma ntur skall san skammvinnt suvestan- og vestanfrviri sem ddi san austur yfir landi um nttina og snemma um morguninn. Vestfirir sluppu einna best fr verinu, en grarlegt tjn var bi Suur- og Austurlandi. rklippan hr a ofan er r Alublainu - sama dag - annig a allmiklar fregnir hafa egar legi fyrir egar blai fr prentun.

Dagblai Vsir var einnig me frttir af verinu ann sama dag og m sj mynd af braki r hsi vi Sundlaugaveg Reykjavk sem gjreyilagist verinu. ar er einnig stutt vital vi Jn Eyrsson veurfring sem segir vindhraa hafa fari 30 m/s mli Veurstofunnar - en eins og fram kom pistli hungurdiska fyrir nokkru tldust a 12 vindstig eim tma - .

Slide2

Daginn eftir birtir Morgunblai frttir af tjni ti landi - og voru r a tnast inn nstu daga eftir v sem smasamband leyfi.

Anna veur hafi gert rmum slarhring ur, en tjn var mun minna. Lgirnar sem ollu verunum voru mta gerar og mta djpar.

Slide3

N ber svo vi a endurgreiningin sem vi hfum svo oft notast vi me gum rangri stendur sig ekki alveg ngu vel. m akka fyrir a a eli veranna skilar sr - vi sjum vel hva var seyi.

Myndin hr a ofan snir stuna kl. 18 sdegis ann 3. mars 1938. er fyrri lgin vi Breiafjr - gtlega stasett, en um 10 til 12 hPa of grunn. korti eru dregnar jafnharlnur 1000 hPa-flatarins - jafngildar sjvarmlsrstilnum, 40 metra bil milli lna eru 5 hPa.

Slide4

Hr m aftur mti sj h 500 hPa-flatarins sama tma. Grarlega flug vindrst teygir sig um korti vert, og henni greinileg bylgja samfara lginni vi sland. Nsta bylgja er svo yfir Labrador. Vi vitum a talsvert vantar upp snerpulgarinnar - en ekki er vst a hloftagreiningin s alveg jafnvitlaus. Jafnharlnur eru ekki srlega ttar yfir landinu og skrir lklega hvers vegna ekki var jafnmiki tjn essari lg og hinni sari.

Slide5

Korti gildir um mintti a kvldi ess 4., rtt ur en aalveri skall Reykjavk. Lgin er allt of grunn greiningunni - a munar meir en 25 hPa. gilegt er til ess a hugsa a rtt fyrir svona pandi villur virast fjlmargir hneigjast til a nota endurgreiningar sem essa sem grunnsannleik vangaveltum um breytingar stormatni (og fleiru). - Svipa m segja um mta ger framtarlkana. - Alla vega eru hiklaust birtir alls konar leitnireikningar langt inn framtina.

En engu a sur verur a telja gi greiningarinnar til kraftaverka - hn snir bar lgirnar nokkurn veginn rttum sta rttum tma - og gefur mjg gagnlegar vsbendingar um eli eirra. Er samt ekki betri en sannleikurinn sjlfur - munum a.

Slide6

Vi getum ekki alveg neglt veri af hloftakortinu - var a hreint hrastarveur? - hes heimskautarastarinnar teygir sig niur fjallah ea jafnvel near - ea kom a sem oft er kalla stunga vi sgu? - stungur eru lgrastir nrri miju krappra lga - kannski hvort tveggja - anna suvestanlands heldur en eystra?

Slide7

Kort sem snir veri slandi essa ntt er ekki til - veurathuganir voru ekki gerar a nturlagi ri 1938 - og engin vakt yfir blnttina Veurstofunni. Korti hr a ofan gildir kl.8 um morguninn - voru enn 10 vindstig Seyisfiri og Strhfa Vestmannaeyjum, en hgur noran og -7 stiga frost Horni Hornvk Hornstrndum.

Slide8

Slatti af rstiritum var landinu essum tma og me asto eirra mtti fylgja lginni - og rstibratta tengslum vi hana nokku nkvmlega tt ekki hafi veri lesi af loftvogum um nttina. - Ritinn r Reykjavk snir lgirnar tvr mjg vel - a er vel hgt a koma sr upp fegurarsmekk gagnvart sveigjum rstirita og eru essar fagurlegar - a smekk ritstjra hungurdiska. - rin bendir Reykjavkurfrviri.

Slide9

veurbkum Reykjavkur lifi enn essum tma srstakt tknml sem lsti veri yfir daginn - mjg stuttu mli. etta tknml m sj fullri notkun bi Meteorologisk Aarbog sem danska veurstofan gaf t fyrir sland runum 1873 til 1919 og slenskri veurfarsbk sem Veurstofan sendi fr sr 1920 til 1923. - voru fjrveitingar til tgfunnar skornar niur - enn ein birtingarmynd landlgsskilningsleysis slenskra ramanna nttrufarsrannsknum. Trlega hefur draumurinn um endurreisn Veurfarsbkarinnar lifa me stjrnendum Veurstofunnar.

En hva ir etta sem vi sjum? Hr er lst veri Reykjavk 3. til 6. mars. Fyrri lgin gengur yfir ann 3. Punktur er merki fyrir regn, a tknar fyrir hdegi og a me punkti fyrir framan tknar v a rignt hafi fyrir hdegi. ljamerki undan a og p ir a l hafa veri bi fyrir og eftir hdegi. Vindrin merkir ekki stefnu - heldur aeins styrk - hr 11 vindstig sem p-i segir okkur a hafi veri sdegis. Ritstjranum er ekki alveg ljst hvers vegna svigi er utan um - en vel gti veri a sviginn bendi a etta veur hafi ekki veri rkjandi.

ann 5. sjum vi ljamerki undan n (ntt),ap (allan daginn), svo snir vindrin frviri um nttina - og svo dularfullur svigi um sdegislin - kannski hefur r eim dregi egar daginn lei?

En ltum lka lauslegt yfirlit um tjn - blunum m a auki finna slatta af bjanfnum sem ritstjri hungurdiska eftir a elta uppi.

verinu ann 3. uru talsverar skemmdir fli og brimi Grindavk, vegurinn a Sandgeri skemmdist brimi. Mrg freysk fiskiskip lentu fllum undan Suurlandi, eitt eirra frst og me v 17 menn, menn slsuust rum ea fllu tbyris. Togarar fengu sig fll og slsuust nokkrir menn.

Tjni ann 5. var miklu vtkara.

Mrg erlend fiskiskip lskuust. Timburhs Kleppsholti Reykjavk fauk af grunni og mlbrotnai, bana sakai lti, k tk af nokkrum hsum bnum, blskr eyilagist. Tali er a meir en 20 nnur hs Reykjavk hafi ori fyrir teljandi fokskemmdum, grindverk og jafnvel steinveggir skemmdust um allan b. Fjrhssamsta fauk Reynisvatni Mosfellssveit, ak rauf Korplfsstum og skemmdir uru Leirvogstungu og fleiri bjum ar grennd. Jrnpltu- og reykhfafok var hsum Grindavk, Sandgeri, Keflavk og Akranesi, tjn var hfninni Sandgeri og ar fauk heyhlaa og nnur brotnai. Margir vlbtar skemmdust Vestmannaeyjahfn. Miklar smabilanir uru, fjara var suvestanlands egar veri var sem verst - og tti a hafa bjarga miklu.

Tjn var tihsum nokkrum bjum Mifiri. ak fauk af hsi Saurkrki. Miklar bilanir raflnum Akureyri.

ak sldarverksmijunnar Raufarhfn skaddaist og tjn var bjum Melrakkaslttu. akhluti fauk Sklum o Langanesi og gafl fll hsi, jrnpltur fuku af prestsetrinu Sauanesi og slturhs fauk Bakkafiri og ar grennd skdduust tihs nokkrum bjum. Vopnafiri fuku 7 hlur og nokku foktjn var kauptninu. Hsavk Borgarfiri eystra jfnuust flest hs vi jru og rr menn slsuust, barnasklahs laskaist Borgarfiri og ar skemmdust mrghs illa og skekktust grunnum, auk rubrota og jrnpltufoks. Miki tjn var einnig bjum Lomundarfiri. Miki tjn var Seyisfiri, ak tk af tveimur hlum og Vestdalseyri fauk strt fiskipakkhs, barhsi Dalatanga skekktist og rur brotnuu, ar fauk og ak af hlu, jrnpltur fuku og gluggar brotnuu kaupstanum.

Tjn var flestum hsum Eskifjararkaupsta, minnihttar flestum, en fein skemmdust verulega, ak tk af kolaskemmu og rafmagns- og smalnur bnum rstuust. Tjn var einnig miki ngrannabjum og nokku foktjn var Bareyri Reyarfiri. Jrn tk af hsum Neskaupsta, bryggjurog btar lskuust. Heyskaar og miklar smabilanir uru va og bryggjur brotnuu Fskrsfiri. Fskrsfiri tk k alveg af tveimur barhsum og fleiri hs ar og ngrannabyggum uru fyrir skemmdum. ak fauk af hsi Jkuldal og talsverar skemmdir uru Eium.

Jrnpltur fuku nokkrum bjum Hornafiri. Heyhlaa fauk Flgu Skaftrtungu og ak af fjrhsi Fossi Siu, minnihttar tjn var Landbroti. Tjn var a minnsta kosti 30 stum rnessslu, tjn var fjlmrgum bjum Rangrvallasslu vestanverri austur Fljtshl, fjrar hlur fuku Landssveit og tjn var fleiri hsum nokkrum bjum. Refab fauk Arnarbli lfusi.Miklar skemmdir uru Fla og Skeium, ar fuku k af tihsum nokkrum bjum. ak fauk af barnasklanum Eyrarbakka og veiarfrahjallur fauk.

Hr var geti um tjni Hsavk eystra. Um a ritai Halldr Plsson gta grein sem birtist Tmanum rmu ri sar, ann 28. mars 1939. essa frlegu grein m finna vihengi me essum pistli. Kenna mtti etta veur vi Hsavk. Halldr var sar ekktur meal veurnrda fyrir bkur snar Skaaveur. r uru lklega fimm talsins og fjalla um illviri hr landi runum 1886 til 1901. hersla er Austurland - tt arir landshlutar komi reyndar vi sgu. Mikill frleikur er bkum essum og f r bestu memli ritstjra hungurdiska.


Skrr tengdar essari bloggfrslu:

Frviri 28. febrar 1941

Veturinn 1940 til 1941 taldist lengst af hagstur hr landi. tarhnotskurn ritstjra hungurdiska segir:Desember 1940: Hagst t, hltt. Janar 1941: venju stillt, rkomulti og bjart veur. F gekk miki ti. Gftir gar. Fr mjg g. Hiti ekki fjarri meallagi. Febrar 1941: T var lengst af hagst og urrvirasm S- og V-landi, en sari hlutinn var snjungur Noraustur- og Austurlandi. Hiti undir meallagi. Mars 1941: Lengst af milt og hagsttt tarfar, og gir hagar. Framan af var mikill snjr N- og A-landi, en annars snjlti. Gftir gar fyrir S- og V-landi, en sri a-lands. Hiti ofan vi meallag.

En ekki var n alveg jafnvel sloppi og etta yfirlit gefur til kynna v sustu viku febrarog fyrstu viku marsmnaar geri hi versta veur og ni a hmarki ann 28. febrar egar vindur ni frvirisstyrk (12 vindstigum) Reykjavk athugunum kl. 6, 12 og 15. Vindur var af stormstyrk (9 vindstig) ea meira linnulti fr v snemma a morgni fimmtudags 27. febrar fram yfir hdegi laugardaginn 1. mars - og svo aftur sdegis mnudaginn 3. mars.

Vi ltum hr nnar etta athyglisvera noran- og noraustanveur sem allmargir af elstu kynslinni muna enn - og geta stasett liin su rm 75 r san.

Slide1

a sem geri veri srlega minnissttt voru strndin sem minnst er frtt Vsis hr a ofan sdegis fstudaginn 28. febrar og er a formlega kennt vi Rauarrvk - skammt fr Hlemmi Reykjavk og atburina ar. a yri sennilega mta minnisstur atburur dag ef mealstrt skemmtiferaskip fri upp undir gtu vi nanaust vestanfrviri - ekki mgulegt.

Slide2

nnur bl birtu frttirnar daginn eftir, laugardag 1. mars. klippunni r Morgunblainu sem hr er snd er einnig geti um hrarveur og rafmagnsleysi nyrra. Fram kemur essum frttum a rkomulaust hafi veri Reykjavk en miki srok hafi gengi yfir allan binn.

Slide3

Bandarska c20v2-endurgreiningin nr verinu allvel. A morgni fimmtudagsins 27. fr a hvessa Reykjavk. Djp lg var vestan vi Bretland og okaist norur mti allmikilli h yfir Grnlandi. Hr eru jafnharlnur 1000 hPa-flatarins sndar - me 40 metra bili, a jafngildir 5 hPa. Lgin er um 967 hPa miju, en hin yfir Grnlandi kringum 1030 hPa.

Hloftakorti hr a nean afhjpar hvers elis er.

Slide4

Hr m sj miki lgasvi teygja sig noran r hfum og suur yfir sland, en fyrirstuh er vi Suvestur-Grnland. Lgin fyrir sunnan land hafi ori til r lgardragi sem kom noran r shafi og var a fara suur fyrir sland.

Vi skulum reikna ykktina yfir Reykjavk t - en hn snir mealhita neri hluta verahvolfs. a er 5100 metra jafnharlna 500 hPa-flatarins sem liggur yfir Reykjavk - hinu kortinu er a 120 metra jafnharlna 1000 hPa sem er sama sta. Mismunurinn er ykktin, 5100 - 120 = 4980 metrar. a m hrkkva aeins vi egar essi tala snir sig v vi vitum a vindur var hvass. etta loft er jkulkalt - meir um a hr eftir.

Slide5

Daginn eftir var veri hmarki. Korti gildir hdegi, lgin ekki langt undan Suausturlandi og hafi heldur dpka, komin niur 961 hPa - og hin svipu yfir Grnlandi. essi staa minnir nokku anna frviri sem vi litum hr dgunum, a sem geri undir janarlok 1966 (Hekluveri).

Slide6

Hloftakorti sama tma snir a mjg hefur hlna hloftunum - hlja lofti hefur rust yfir a kalda sem enn berst fyrir tilveru sinni yfir slandi me Grnlandsfjll sem bakhjarl.

Slide7

slandskorti er nokku isgengi (skrist nokku vi stkkun), a snir veri kl. 8 a morgni ess 28. er fari a hlna suaustanlands og rstibrattinn ar aeins a minnka - en enn er hver jafnrstilnan ofan annarri yfir Vesturlandi - frosti. Mikil hr geisai llu Norurlandi.

Slide9

rstiriti fr Reykjavk nr hr yfir vikutma, fr 24. febrar til 3. mars. Enginn srstakur asi er essu illvirakerfi. rin sem er lengra til vinstri myndinni snir hvar byrjar a hvessa a ri - rstingur er varla farinn a falla. Venjulega fellur rstingur nokkurn tma ur en vindur nr stormstyrk - ekki etta sinn. gilegt fyrir sem treysta loftvog sna eina til veurspdma - greinilega nausynlegt a lta lka til himins, skima og hlusta.

rin near og lengra til hgri snir lauslega hvenr frviri Reykjavk byrjai. Eins og oft er noranverum sjum vi grfgeran rleika rstiferlinum - trlega flotbylgjur vaktar lei vindsins yfir landi - og a lokum Esjuna og fjllin ar kring.

Slide8

Eins og ur var minnst hrukkum vi dlti vi egar ykktin upphafi veursins kom ljs. Hr m sj hluta su veurbkar r Reykjavk febrar 1941, athuganir kl. 8 og 12 dagana 18. til 28.

Vi skulum rna frslurnar ann 27. (nstnesta lnan) - myndin skrist s hn stkku. Fyrsti dlkur snir loftrsting millimetrum kvikasilfurs - fyrsta staf sleppt (57,4 == 757,4 mm = 1009,8 hPa). San er vindtt og vindhrai, nornoraustan nu vindstig - og san hitinn, -11,1 stig.

Lengra til hgri m sj veri kl.12, nornoraustan tu vindstig og frosti -10,4 stig. - Daginn eftir eru 11 vindstig kl. 8 og 12 vindstig kl.12 - en frosti minna.

Sroki sem gekk yfir binn hefur va frosi vi snertingu og mynda singu - heldur skemmtilegt svo ekki s meira sagt - og eins gott a halda sig heima og fylgjast me lekanum.

tt vindhrai Reykjavk hafi veri venjumikill etta sinn hfumvi samt sem ur s rstisvi sem etta endrum og sinnum noraustantt - en a tu stiga frost ea meira s samfara v Suvesturlandi er nnast ekkt sari rum - alveg utan reynsluheims starfandi veurfringa alla vega.

Vi getum spurt gagnagrunn Veurstofunnar um hvenr vindur hefur sast veri 20 m/s ea meiri 10 stiga frosti Reykjavk. Svari kemur um hl: 15. janar 1969 og aldrei annars fr 1949. annarri tflu gagnagrunninum eru athuganir fr 1935 til 1948 - ar eru tilvikin tv. Annars vegar etta sem hr hefur veri til umfjllunar, en hitt rija jlum (27. desember) 1947.

Vi getum lka stafest beint nokkur tilvik (a minnsta kosti 6) runum 1907 til 1919 - og vi vitum af slatta af ntjndualdartilvikum.

Hmarkshiti dagsinsann 27. febrar 1941 var -7,9 stig Reykjavk - brjluu veri. Slarhringshmarkshiti hfuborginni hefur ekki veri lgri en -8,0 stig san 19. nvember 2004 - en var hgviri (og besta veur a sumra smekk). Aftur mti var leiindaveur (ekki stormur) ann 1. mars 1998 en var hmarkshiti slarhringsins -10,0 stig.

Illviri 1941 var eiginlega ntjndualdarveur miju hlskeii og snir a meira a segja bestu hlskei fra okkur ekki algjrlega fr kuldabola. Auvita etta eftir a endurtaka sig nokkurn veginn.

Slide10

Sasta mynd essa pistils snir hita (grar slur) og loftrsting Reykjavk febrar 1941 - og fram mars. Skammvinnur kuldi var byrjun mnaar - en tk vi smilega hltt tmabil - kuldinn ann 24. til 27. sker sig r. rstibreytingar (rauur ferill) eru ekki mjg strarog fremur hgar flestar hverjar.

Tjn verinu virist hafa ori mest vi sunnanveran Faxafla - en vandri af einhverju tagi hafa veri um mestallt land. - framhaldinu var mikil snjflahrina og vestur safiri var hrmulegt slys ann 3. egar tvr telpur frust snjfli sem fll hsi Slgeri.

ar sem veri st marga daga er erfitt a dagsetja msa atburi me fullri vissu. Auk mannskaasnjflsins safiri er geti um eftirfarandi tjn:Nokkur skip strnduu, ar meal 2 Rauarrvk vi Reykjavk og miki tjn var btum hfnunum Njarvk og Keflavk. Drukknuu 25 manns.Togari fr Reykjavk frst t af Faxafla og me honum 19 menn, svipuum slum frst btur fr Siglufiri og me honum sex menn.

Skemmdir uru va. Bryggja brotnai Oddeyri Akureyri og spaist burt. Sma- og rafmagnskerfi skemmdust Akureyri og Hsavk. Smslys og skemmdir uru Reykjavk. Miki fannfergi var nyrra. k reif af hsum Snfellsnesi, Bum, Hofgrum og Ellia Staarsveit. Miki brim var lafsvk og gekk langt land.

Miki fannfergi ver nyrra og ar uru og fjrskaar. Talsvert var um str snjfl Vestfjrum, Norur- og Austurlandi.


Srlega hltt loft yfir landinu dag (en st stutt vi)

Grarlega hltt loft var yfir landinu dag (fimmtudag 24. nvember) - og reyndar sl v niur sums staar um landi austanvert. egar etta er skrifa hafi hiti Dalatanga komist 20,1 stig.etta erntt landsdgurmet (en slk falla a jafnai nokkur hverju ri). Tuttugu stig hafa aeins einu sinni mlst sar a hausti. a var fyrir remur rum a hiti fr 20,2 stig Dalatanga ann 26. nvember. M um a lesa gmlum pistli hungurdiska.

uklforrit ritstjra hungurdiska segir hmarkshitann Dalatanga dag ann hsta sem ar hefur mlst essu ri (2016) - rtt a hinkra augnablik me a stafesta a. - a er ekki dmalaust einstkum stvum a hsti hiti rsins falli utan sumarsins. Um ennan sjkdm var fjalla pistli hungurdiska desember 2010- var vita um fjgur tilvik nvember.

w-blogg251116a

ykktarkort evrpureiknimistvarinnar sem gildir kl.18 dag snir a hmarki 5560 metra vi Austfiri. ykktin mlir mealhita neri hluta verahvolfs og svona h tala ykir bara nokku g um hsumar og heldur sjalds nvember - en ekki einstk .

Hlindi sem essi a vetrarlagi eru snd veii en ekki gefin - erfitt er a koma eim niur til mannheima - engin slarylur til a hjlpa til og oftast er veri a eya varma snjbrslu. Dugar ltt nema tluverur vindur og fjll til a ba til lrttu hreyfingu og blndun sem til arf.

Litirnir kortinu sna hita 850 hPa-fletinum, um 1400 metra h yfir sjvarmli. ar er hsta talan vi Austurland 11 stig.

w-blogg251116b

Vi getum reynt a draga 850hPa-hlindin niur til sjvarmls (strangt teki 1000 hPa-flatarins) og korti snir niurstu slkar fingar - tkoman er kllumttishiti,til agreiningar fr eim sem vi mlum beint me hitamli. kortinu er mttishiti vi Austfiri 25,0 stig. - a er alltaf rtt hugsanlegt a hiti nlgist tlu - en mjg lklegt essum rstma. - Mun sjst einhvertma framtinni egar vel hittir - bum vi ngilega lengi og mlum ngu va og oft - og a er alveg h auknum grurhsahrifum - lotti ltur ekki a sr ha.

En - a m benda kuldann yfir Grnlandi - ar er ykktin vetrarveldi. A hluta til er raunar um sndarykkt lkaninu a ra - sem ekki getur hreyfst fr Grnlandi - en ekki bara. a er mjg kalt loft vi Grnland, a sgn fr frost stinni Grnlandsbungu (3000 metra yfir sjvarmli) -57 stig dag (stafest) - venjumiki ef rtt er.

etta kalda loft verur a voma yfir okkur nstu vikuna - sumar spr eru a reyna a sl v suur til okkar undir mija nstu viku - alla vega um tma - en arar telja ekki verulega httu ferum - stundarkulda . En full sta er til a fylgjast me essu.


Frviri 15. janar 1942

Veurfar rum sari heimsstyrjaldarinnar var tilbreytingarrkt. Almennt var mjg hltt hr landi og veturinn 1941 til 1942 engin undantekning. T var lengst af hl og snjltil. Nokku illvirasamt var um tma - srataklega janar og keyri um verbak me miklum verum landsvsu ann 12. og ann 15. - og lka bls verulega ann 18.

a er veri ann 15. sem hr er til umfjllunar, en mldist meiri vindhrai Reykjavk en nokkru sinni, fyrr ea sar. Lesa m meira um etta veur greinarger sem Flosi Hrafn Sigurssonritaiog kom t 2003.

Slide1

Frttin hr a ofan er r Alublainu 16. janar. Prentaraverkfall st yfir mestallan mnuinn og Alublai a eina sem t kom Reykjavk mean. Fyrirsgnin er bara nokku rtt.

Svo vill til a c20v2-endurgreiningin nr verinu vel - betur en bast hefi mtt vi.

Slide2

Korti snir h 1000 hPa-flatarins a kvldi 13. janar og staan er sgild uppstilling fyrir frviri hr landi - vi hfum s hana hva eftir anna ur pistlar hungurdiska um reykjavkurfrviri. - Kyrrst lg nrri Suur-Grnlandi dlir jkulkldu lofti t Atlantshaf veg fyrir vaxandi lg austur af Nfundnalandi. Kannski er s um 985 hPa djp (-120 metrar).

Slide3

En rmum slarhring sar var hn komin niur 943 hPa (-460 m) - s greiningin rtt. Vi getum tali jafnrstilnur og fundi a munur yfir landi er meiri en 30 hPa. essi lg var lk frvirissystrum snum msum a v leyti til a hn fr ekki lengra en etta - og grynntist svo rt.

Slide4

Hloftakorti sama tma, um hdegi ann 15., gefur til kynna hvers konar veur etta var. Vi sjum a stefna jafnharlnanna yfir vestanveru landinu er svipu bum kortunum. Ritstjri hungurdiska talar slkum tilvikum um hrastarveur - hes hloftavindrastar nr alveg til jarar.

essum tma var athuga tveimur stum Reykjavk. Athuganir Veurstofunnar voru Landssmahsinu vi Austurvll - hitamlaskli st strum norursvlum hssins, en setulii athugai Reykjavkurflugvelli. Vindmlir var sarnefnda stanum.

Landsynningsfri st lengi dags og virtist engan enda tla a taka - a var srlega einkennilegt a vindur snerist heldur fugt eftir v sem daginn lei - fremur en hitt. Me v er tt vi a sta ess a fara r suaustri suur og suvestur, leitai ttin austlgari stefnu eftir v sem daginn lei - Kuldaskil fru um sir yfir en greindust ekki vel - vindur fr um tma aftur hsuur og smm saman dr r.

Vi Landssmahsi var vindhrai talinn SA 8 vindstig kl.8, SA 12 vindstig (frviri) kl. 12, ASA 10 kl.15 og A 10 kl.17, kl.21 var vindur talinn S 7. Rigning var athugunartmum kl. 12, 15 og 17, en rkomamldist ekki srlega mikil.

Slide5

Hr m sj slandskorti kl.17. Skeyti hafa aeins borist fr helmingi landsins - vntanlega vegna smslita. Hlindi fylgdu verinu, rauu tlurnar sna hita, 10 stig Blndusi.

Slide6

Myndin hr a ofan snir opnu r athugunarbkinni fr Reykjavkurflugvelli. rin bendir 11 vindstig kl. 18 (z). Setulii varfyrir grarlegu tjni verinu og vegna ess var ger srstk skrsla um vindhraa ennan dag eins og hann kom fram vindhraamlinum. - Myndin hr a nean snir brunnin plgg - um au og varveislu eirram lesa urnefndri skrslu Flosa Hrafns.

Slide7

Fram kemur a mealvindur var mestur (ekki er alveg ljst vi hvaa tma var mia) milli kl. 12 og 13, rtt tplega 40 m/s og vindhviur fru nrri 60 m/s. - Grunsamlegt er a hmarkshvia er hva eftir anna s sama listanum - kannski hefur mlirinn einfaldlega rekist uppundir.

Tjni sem var flugvellinum er a einhverju leyti raki bk sem eir John A. Kington og Peter G. Rackliff rituu um veurknnunarflugsveitir breska hersins sari heimsstyrjld og kom t ri 2000. Bkin ber nafni Even the Birds Were Walking og er ar vsa til setningar skrslunni ar sem segir a fuglar hafi ekki einu sinni geta athafna sig flugi - hafi urft a ganga milli staa.

Vindmlir var einnig herflugvellinum Kaldaarnesi vi Selfoss - en hann fauk. Veurathugunartki nnur fuku bum flugvllum - sklin eyttust langt loft upp.

Vegna prentaraverkfalls og strsbanns veurfrttum eru upplsingar um tjn nokku gisnar - en a var grarlegt - og va um land.

Reykjavk fauk giringin um rttavllinn, k fuku af a minnsta kosti fjrum hsum, hellur og jrn tk af fjlda hsa, tr rifnuu upp me rtum. Smslys uru mnnum. Setulii var fyrir miklu tjni braggahverfum og flugvellinum Reykjavk og Skerjafiri og Hvalfiri. Flugbtar skemmdust Skerjafiri og tjra urfti nokkrar vlar niur Reykjavkurflugvelli - drgu r um hr 300 punda steypuklumpa og um 40 manns hver eftir sr stunum. Vindhraamlir fauk flugvellinum Kaldaarnesiog ar var nokku foktjn - en vlar skemmdust ekki. Fjlmrg fjarskiptamstur setulisins, ar af fjgur 60 feta og tv 70 feta h fllu 7 stum landinu. Tv veurathugunarskli setulisins fuku t veur og vind, matstaur yfirmanna rstaist auk fjlda bragga og kamra.

Erlent skip frst vi Mrar og me v 25 manns. Nokkrir blar Akranesi fuku um koll og k fuku af hsum. Kirkjan Melsta Mifiri fauk af grunni og hvarf. Smabilanir uru va. Borgarfiri, Dlum, Hnavatnssslum, lafsfiri og undir Eyjafjllum kom a fyrir a peningshs og nnur tihs fykju. Hjararholti ( Borgarfiri - ea Dlum?) fauk af llum hsum, ak fauk af barhsi Urria lftaneshreppi og tvr hlur Hrafnkelsstum. Hamraendum Midlum fuku tvr hlur, fjrhs, fjs auk allra veurathugunartkja. Slturhsi Hvammstanga fauk og braki skemmdi nnur hs.

k fuku af remur hsum Kleifum lafsfiri. ak fauk af hlu Hfahverfi. Bryggja skemmdist Hrsey og ak fauk ar af hlu. Sjgarurinn Eyrarbakka brotnai. Smskemmdir hsum, heyjum og btum uru mjg va. Tveir btar sukku Keflavkurhfn. tihs fuku tveimur bjum undir Eyjafjllum. Tjn var hfninni Fskrsfiri og bryggjur skdduust. Nttina eftir strandai flutningaskip t af Skgarnesi Snfellsnesi eftir fll verinu, 25 frust, 2 bjrguust.

Eitt af v sem venjulegt m telja vi etta veur er a loftrstisveiflavar ekki nrri v eins str og algengast er samfara lgum essarar ttar. - Lgin dpkai kaflega en jafnframt hlt hrstisvi fyrir austan land velli.

Slide8

Myndin snir rstirit vestan r Bolungarvk (a efra) og r Stykkishlmi (a nera). Athugi a athugunarmaur Bolungarvk er ekki binn a venjast nja rtalinu - skrifar 1941 - en 1942 er gengi gar. Illviralgirnar ann 12. og ann 18. sjst mun betur essum ritum heldur en lgin sem hr er um fjalla. Stykkishlmsriti er a eina landinu sem snir hreyfingu a ri - og s er mjg einkennileg vgast sagt. Ritstjri hungurdiska treystir sr ekki til a skera r um a hvort er hr ferinni, grarkrpp lgarbylgja ea rstisveifla vegna lrttar bylgjuhreyfingar. - Ef um a fyrra er a ra mtti e.t.v. sj einhvern vott af mta rum rstiritum - en s um eitthva lrtt a ra gti essi rstisveiflaveri stabundin.

En ritstjrinn var mjg feginn a sj hversu rsklega lgin dpkar endurgreiningunni - vi a var veri a miklum mun skiljanlegra hans huga. Frviri n mikilla snilegra rstibreytinga eru mjg gileg huga gamalla veurspmanna - eirra sem ttu flest sitt undir agengi a gum upplsingum um loftrsting og breytingar honum. - ldin muni n vera nnur er s (ttalegi) mguleiki alltaf fyrir hendi a agengi a tlvuspm bregist og menn sitji aftur uppi aeins me loftvog og hyggjuvit a vopni.

Eins og ur sagi var veturinn 1941 til 1942 mjg hlr slandi - en heimsstyrjaldarnrd vita a hann var s riji r sannkallara fimbulvetra Norur- og Austurevrpu. Voru menn n farnir a ganga a hlindum nr vsum hr landi og br nokku vi ann nsta, 1942 til 1943. Ekki var s kaldur langtmavsu, en svo m hlindum venjast a au taki yfir huganum og gerist hi elilega.

Smvegis m sj um samanbur hita slandi og landseyjum essum rum gmlum pistli hungurdiska.


ri verakerfinu (eins og oftast essum rstma)

N er aeins mnuur a vetrarslstum og veturinn - eins og venjulega - farinn a hera tkin norurslum. Vi hfum a mestu sloppi vi hann hinga til, en lkur a lenda skotlnum fara vaxandi. Ekkert er reynd hgt um a a segja - en vi skulum samt lta norurhvelsstuna og froast dlti.

w-blogg221116a

Korti er r smiju evrpureiknimistvarinnar og snir h 500 hPa-flatarins og ykktina um hdegi mivikudag 23. nvember. Jafnharlnur eru heildregnar, v ttari sem r eru v strari er vindurinn. ykkt er snd me litum, kvarinn verur skrari s myndin stkku.

Meginvindhringrsin virist vera nokku tvskipt (ritstjrinn hefur sett inn tvo strikaa hringi til skringar. Stri hringurinn liggur langt suur lndum - ar yfir er svokllu hvarfbaugsrst - strsta meginrst norurhvels. Meginkjarni hennar er talsvert ofar en etta kort snir - uppi um 200 hPa, 11 til 12 km h - en hr erum vi 5 til 6 km.

Minni hringurinn markar nokkurn veginn legu heimskautarastarinnar - en eru mjg miklar bylgjur henni sem n langt til suurs - suur undir hvarfbaugsrastarsvi ar sem best ltur.

Rauar rvar benda rjr bylgjur. Ein er yfir Prenneaskaga - ar er n mjg kalt mia vi rstma - snjar vntanlega um ll fjll nstu daga. nnur bylgja - alveg loku lg - er austur vi Kaspahaf. S olli grarlegri snjkomu Kasakstan dgunum og komst frttir. Vntanlega er hrinni ekki loki. - ranskar og sumar Trkmenskar fjallasveitir munu vera illa ti snjkomu ea mikilli rkomu. - rija bylgjan - beinn afleggjari r kuldapollinum mikla - Sberu-Blesa er skammt norur af Japan og mun valda mikilli hrvi Japanshaf.

Kld bylgja er lka rtt vestur af Nfundnalandi - en samt er almennt mjg hltt Norur-Amerku. ar fyrir vestan eru nokkrar stuttar bylgjur fer (blgrar strikalnur myndinni). Allt of stutt er milli bylgnannaog sparka r hver ara og san lka kuldapollinn vi Nfundnaland - annig a honum er stt. Hva verur r essu bylgjusti er vart hgt a segja - a mun hins vegar hafa hrif bylgjumynstri nmunda vi okkur.

Mynstrinu yfir Evrpu er ru vsi fari - ar er eiginlega of langt milli bylgnanna. Mjg hltt sem stendur en framtin til lengri tma mjg ljs - rtt eins og hj okkur.

Bylgjan vi Nfundnaland er kortinu a beina til okkar mjg hlju lofti - svona bili - svo hn a koma til okkar sjlf ( um helgina).

Alla nstu daga verur svo gilega mikil hreyfing kuldapollunum innan rengri hringsins - spurning hva eir gera nst?


Frviri 18. desember 1946

Hr tti ef til vill a setja ori frviri gsalappir - v etta tilvik er dlti mrkunum. En talan 12 (vindstig) stendur Reykjavkurathugunarbkinni - og er smuleiis tilfr Verttunni, opinberu skrsluriti Veurstofunnar. Vi verum a lta undan slku og hfum etta veur v me lista reykjavkurfrvira. En - og meir um a en hr near.

Ltum fyrst stuna eins og hn var a mati bandarsku c20v2-endurgreiningarinnar.

Slide1

Korti snir h 1000-hPa flatarins hdegi 18. desember 1946 og er jafngilt sjvarmlsrstikorti. Mikil h er yfir Skotlandi, nrri v 1045 hPa miju (320 metra jafnharlnan jafngildir 1040 hPa). - Grunn, en fremur krpp lg, er fyrir suvestan sland - rm 1000 hPa lgarmiju. Grarmikill vindstrengur er milli lgar og har - alveg tilefni til sviptinga.

Slide2

Hloftakorti er svipa - vindur yfir slandi aeins vestlgari en nr jru. a er vel mgulegt a essi mikli vindur hafi slegi sr niur sums staar landinu - en tjns er aeins geti einum sta, Hofssi, ar sem str vlbtur slitnai upp og brotnai.

En etta veur var merkilegt fyrir hlindi - ennan dag mldist hsti hiti sem hafi nokkru sinni frst af Reykjavk desembermnui, 11,4 stig. etta met fkk a standa allt til 14. desember 1997 a hitinn fr 12,0 stig hfuborginni. a gerist svo aftur 6. desember2002. Tvr arar stvar ar sem lengi var athuga ttu einnig sn desembermet um essar mundir, Hamraendar Midlum sama dag og Reykjavk, og Nautab Skagafiri daginn ur.

Eitthva venjulegt vi etta.

Slide3

Hr m sj slandskort fr v kl.20 um kvldi - einmitt egar 12 vindstig voru talin Reykjavk talsverri rigningu og 8 stiga hita. Mjg hltt er um land allt.

Ef vel er a g m sj alls konar krot jrum kortsins. S rnt a m sj a einhver hefur veri a klra sr hfinu yfir vindhraanum, m.a. er greinilega vsa reikning rstibratta yfir svi milli rauu rvanna (eim btti ritstjri hungurdiska inn korti). Smuleiis er vindhraatala ritu ofarlega hgri jari kortsins (45-50 m.p.h. = mlur) og ar er lka mannsnafni Hilmar sviga.

ess m geta a strsrunum rku bretar veurstofu Reykjavkurflugvelli - og su um flugvallarveurspr. Veurstofa slands tk alfari vi eim rekstri ann 15. aprl 1946 - vindmlir breta var hr enn notkun a v er virist og mldi hann auvita enskum mlum - smuleiis voru enn notkun breskar athugunarbkur fyrir flugvallarathuganir.

Slide4

Myndin snir opnu sem nr yfir sari hluta dags ann 18. desember 1946. ar er vindhrai kl.21 (20 a slenskum mitma - en a er tminn sem notaur er slandskortinu a ofan) skrur 70 mlur - og tilfrur sem 12 vindstig. - En 70 mlur eru ekki nema 31,3 m/s - a okkar tali ekki nema 11 vindstig.

kemur a stareynd sem fir gera sr grein fyrir - tflur sem varpa mldum vindhraa yfir vindstig (og fugt) hafa veri misjafnar gegnum tina - og eftir lndum. Satt best a segja er a ml allt hlfgerur hryllingur og vart nema fyrir hrustu veurnrd a n utan um sgurinn, skilja hann og lra. Ekki verur fari nnara saumana essu mli hr, en ess verur a geta a ri 1946 byrjuu 12 vindstig hr landi 29.1 m/s - en mia vi 6 metra h, en ekki 10 metra eins og sar var. - Vindmlirinn Reykjavkurflugvelli var hrra uppi annig a vi getum me nokkurri vissu fullyrt a eir 31,3 m/s sem bkin tilfrir hafi ekki veri frviri samkvmt nverandi skilgreiningu ess. - En vi getum hins vegar ekkert um a sagt hvoru megin verandi frvirismarka 10 metra vindurinn hefur veri - trlega rttu megin .

Til uppfrslu leggur ritstjrinn gamlan greinarstf Jns Eyrssonar r tmaritinu gi ri 1928 vihengi me essum pistli. M ar sj vindkvarann eins og tlast var til a hann vri notaur hr landi rabilinu 1926 til 1948. - Aftan vi greinina geta eir allra rautseigustu svo fundi tengla frekari frleik - m.a. skrslu hollensku veurstofunnar um vindkvarann.

En vi ltum a lokum loftrstirit.

Slide5

rin snir lgina sem verinu olli. athugun sem ger var kl. 23 var vindur enn talinn 9 vindstig - en kl. 2 um nttina voru vindstigin ekki nema 5, vindtt hafi snist til suvesturs og hiti falli niur 5 stig. - Djpa lgin sem sj m lengra til hgri ritinu olli hins vegar noranstormi og frosti.


Skrr tengdar essari bloggfrslu:

Kalt - ea ekki svo kalt?

Klan r vestri afrekai a koma lgmarkshitanum Reykjavk niur fyrir frostmark - fyrsta sinn essu hausti. Ekki er vita til ess a svo lengi hafi fyrsta frost ur dregist hfuborginni.

Fleiri stvar enduu lka sitt frostlausa skei - og standa n far eftir hreinar. egar etta er skrifa (rtt fyrir mintti ann 17. nvember) eru r aeins sex: Surtsey, Seley, Garskagaviti, Vattarnes, Papey og Kolgrafafjararbr, s sastnefnda reyndar vi fall, komin niur 0,1 stig nna kl.23. Kannski lifir frostleysan ekki af nttina hinum heldur.

Annars er essi norantt - sem n er komin upp r vestanttinni - furuhl mia vi rstma. Enginn tmi hefur enn gefist til a n raunverulega kalt loft. Geislunarbskap er annig htta nna skammdeginu a hiti hrapar strax og a lgir og lttir til. Engan vind ea minnstu blndun af rum orskum olir s kuldi - ekki einu sinni a saklaus flkask - sem ekkert virast geta gert - dragi upp himininn.

Vi skulum lta stuna laugardaginn - eins og hn verur a mati evrpureiknimistvarinnar.

w-blogg181116aa

Hr er noranttin enn rkjandi - trlega skefur enn og snjar stku sta - srstaklega um landi noraustanvert. En vi ltum Veurstofuna alveg um a gera grein fyrir v. En a er stutt hgviri vesturundan. A sj er noranttin komin langt noran r shafi. a er kannski ekki alveg rtt tilfinning v hn er alls ekki kld. Kannski bara vestanlofti a sna aftur r norausturleiangrinum. Vel m vera a rkoman veri blaut hafttinni nyrra - alla vega vi sjvarsuna.

gilega krpp lg er vi Bretland - svo lei inn Norursj.

w-blogg181116a

Hloftakorti snir okkur a noranttin er djp - hn er lka rkjandi 5 km h yfir landinu - munur flatarh yfir landi er um 70 metrar - a giska 9 hPa - er rlti meiri vi sjvarml kortinu fyrir ofan - a ltilshttar ykktarmunur (hitamunur) milli Vestfjara og Suausturlands sem btir aeins vindinn nestu lgum.

En a er n aallega ykktarflatneskjan sem vekur athygli - risastrt svi sama daufa bla litnum. essi daufbli litur ykir mjg kaldur Bretlandi essum rstma -mealykkt yfir Norur-rlandi nvember er um 5400 metrar, essu korti er hn um 120 metrum lgri - hiti neri hluta verahvolfs um 6 stigum undir meallagi. Hltt yfirbor lands og sjvar eim slum sr til ess a hitavik vi jr vera ekki alveg svona str.

Hr landi er mealykktin nvember hins vegar um 5280 metrar, kortinu er ykktin yfir landinu um 60 til 70 metrum lgri, hitavik upp rm 3 stig - en a sama lka vi hr og Bretlandi - a raunvikin vi jr eru lgri vi sjinn og ar sem vindur nr a blsa. Aftur mti geta neikvu vikin ori meiri inni sveitum s bjart og lygnt.

En hva svo? Satt best a segja er a eitthva afskaplega ljst. Staan virist eitthva mjg svo stug vesturhveli nstu dagana - og ar me hr landi.


Frviri 7. janar 1952

a er litaml hvort greina eigi algarveri ann 5. janar 1952 (og fjalla var um sasta pistli) fr tsynningsofsanum sem fylgdi kjlfari - en a er gert hr vegna ess hversu merkilegur tsynningur essi var - talsvert flugri en venja er.

Slide1

Endurgreiningarkorti hr a ofan snir h 1000 hPa-flatarins kl.6 a morgni 7. janar og er jafngilt sjvarmlsrstikorti. Lgin Grnlandssundi er kortinu rtt innan vi 960 hPa djp - sennilega hefur hn veri enn dpri raunveruleikanum. Mikill vindstrengur liggur alla lei fr Grnlandi til slands frandi me sr skudimm l og saltrok.

Austur af Nfundnalandi er svo n lg forttuvexti. S fr til nornorausturs rtt fyrir austan land tpum tveimur slarhringum sar og olli frviri og skum va austanlands - en sl rkilega tsynninginn Vesturlandi.

Slide2

Hloftakorti sama tma er mjg venjulegt - a er 4680 metra jafnharlna 500 hPa-flatarins sem liggur kringum lgarmijuna Grnlandssundi, flatarhin mijunni er lklega innan vi 4640 metrar - nnast einstakt essari stu og ljst a hr erum vi a sj einhvern snarpasta tsynning sem vita er um. Nnast tloka er a hloftalgin hafi geta ori etta djp nema vegna ess a miki magn af mjg kldu lofti hafi rekistniur af Grnlandsjkli mjg lngum kafla - mun lengri en venjan er.

egar hr var komi sgu hafi nr samfellt illviri stai um landi suvestanvert - og um mikinn hluta Norurlands meir en tvo slarhringa. Meira og minna rafmagnsleysi rkti essu svi, bi vegna lnuslita og krapa inntaksmannvirkjum Sogs- og Andaklsrvirkjana og var tilefni frttarinnar hr a nean sem birtist Tmanum ann 8.

Slide3

Allt satt og rtt - tt lkindalega hljmi vi fyrstu sn.

Slide4

Athuganabkin fr Reykjavkurflugvelli snir vel hversu venjulegt veri var. Vindhviur fruyfir 40 m/s hverju linu ftur ru undir morgun, mest 46,3 m/s, og 10-mntna mealvindhrai 34 m/s um kl. 8.

Slide5

ljahrinurnar sjst vel vindritinu (tminn fr 2 til 6 aeins sndur hr - athuga a egar kl. er 4 vindritinu (mt) er hn 5 bkinni (z) - [kru Alingismenn, vgi okkur vi klukkuhringli framtinni]).

Ekki er auvelt a greina a fokskaa sem uru verinu .5. og svo sem uru ann 6. og 7. - en essum sari hluta virist tjn hafa ori hva mest ingeyjarsslu ar meal bjum Aaldal, ak fauk af fjrhsi Rauuskriu og steinfjs byggingu fauk Fornhaga, Miklar rafmagnstruflanir uru fram suvestanlands, Sogslnan slitnai aftur og erfitt var a koma tvarpssendingum rttan kjl. Lti rafmagn var a hafa fr Laxrvirkjun ingeyjarsslu.

tta mjlkurbla lest me runingstki fararbroddi var klukkustund a brjtast fr Selfossi a Hverageri blindhr. Vegurinn fyrir Hvalfjr hafi veri illfr meira en viku, en versta verinu hfu tv snjfl falli veginn og engin mjlk barst til Reykjavkur r Borgarfiri eftir a Eldborgin fr upp fjru. Vegna rafmagnsleysis voru tilraunams Keldum a deyja r kulda og halda var sklum lifandi me prmusum.

Mikil klakastfla kom Andakls, sprengja urfti hana upp. Miki s- og kraparek var Soginu og olli a vandrum virkjununum - en frviri ann 5. braut upp sinn ingvallavatni.

Slide6

Sasta myndin snir loftrsting fyrri hluta janarmnaar 1952. Gru slurnar sna lgsta rsting landinu riggja stunda fresti - frvirislgirnar ann 5. og ann 13. eru berandi dpstar (sj pistla um r).

Grni ferillinn snir rstispnn yfir landi, mismun hsta og lgsta rstingi hvers athugunartma. Spnnin fr yfir 30 hPa djpu lgunum (merktar 2 og 6 myndinni) - enda nu au veur til mikils hluta landsins hvoru sinni. Helst var a Vestfirir og Suausturland slyppu.

Talan 1 vi landsynningsveri afarantt .4., talan 3 merkir frviri ann 7. og sagt var fr hr a ofan - en ess gtti mest suvestanlands og austantil Norurlandi. Talan 4 merkir Austfjaratnyringsfrviri ann 8. og 9., en miki tjn var bi fjrunum og Fljtsdal auk ess sem veri var mjg slmt allt norur Slttu.

Helsta tjn eystra m telja:

ak fauk af barhsi Reyarfiri, flk tti ftum fjr a launa, fjldi bragga rifnai og brak r eim flaug um, 50 hnur fuku t veur og vind. Blar fuku hliina og jeppi fauk 5 metra og kom niur hvolfi. Skip slitnai upp Reyarfiri, rak yfir fjrinn, ar land, en nist t aftur. Btur fauk t veur og vind Hlmum. Miki tjn var einnig Eskifiri, margir btar hfninni lskuust, bryggjur skemmdust og jrnpltur fuku af hsum. A sgn eitt versta veur ar um 30 ra skei. ennan dag uru msir skaar Austfjrum.

Snjfl fll binn Geitdal Skridalshreppi og braut barhsi. Talsvert foktjn var dalnum essa dagana, ak fauk af nbyggu barhsi a Haugum og a Vallanesi Vllum tttist ak af hesthsi. Tminn segir a vi bor hafi legi a gamla barhsi Vallanesi hafi foki.

Talan 5 er svo vi (minnihttar noranhlaup ann 10. til 11. - segja m a hafi veri gangi hreinsun stunni - til undirbnings veursins ann 12. og 13.

Vi sjum a a jafnai voru um a bil 2 slarhringar milli essara misslmu - og misjfnu vera.

Fleiri illviri geri svo essum hrilega erfia janarmnui - hann endai me einhverjum mesta hrarbyl sem ekktur er Reykjavk - en um a mtti fjalla sar - ef ritstjra endist reki.


Frviri 5. janar 1952

Enn segir af Reykjavkurfrvirum. a sem er n til umfjllunar er lka flokki verstu vera landsvsu. Lgin varlk systrum snum sem ollu verunum 1981 og 1991 - nnast af sama uppruna - en eftirleikurinn var samt ekki alveg s sami v 1952 fylgdi srlega slmt tsynningsveur kjlfari og ni vindhrai aftur frvirisstyrk Reykjavk - nrri tveimur dgum eftir hi fyrra skipti. essi tsynningshali fr sinn eigin pistil.

Slide1

Hr m sj forsu dagblasins Vsis laugardaginn 5. janar 1952. egar hfu msar frttir borist af tjni.

Slide2

Korti snir stuna (a matic20v2-endurgreiningarinnar) seint a kvldi3. janar. Hr er sgilt illvirisupplegg. Djp lg vi Suur-Grnland veldur landsynningsillviri hr landi og dlir jkulkldu Kanadalofti t yfir Atlantshaf til mts vi avfandi lg - sem san lendir avexti. Nja lgin er kortinu suur af Nfundnalandi, um 988 hPa djp a mati endurgreiningarinnar.

Slide3

hloftakorti sem gildir 12 stundum sar (um hdegi ann 4.) er nja lgarbylgjan komin austur fyrir Nfundnaland - kuldapollurinn Stri-Boli vomir yfir Davssundi.

Slide4

Svo vill til a finna m hefbundi veurkort sem snir stuna hdegi ann 4. kennslubk Peter Dannevig, Meteorologi for flygere - sem ritstjri hungurdiska eignaist Akureyri 22. janar 1968. Skil fyrri lgarinnar eru kortinu komin langleiina yfir landi. eftir eim var vindur hgur - en a snjai talsvert, srstaklega uppsveitum Suurlandi og tti s snjr og s sem sar fll eftir a valda miklum vandrum mnuinum - inai og fraus vxl.

Slide5

Um nttina hvessti suvestanlands og geri mikla landsynningsslydduhr - en snerist svo suvestanofsa sem um hdegi hafi n vel inn Faxafla - var enn skrra norur vi Breiafjr og Vestfjrum - eins og sj m kortinu hr a ofan. rstingur Stykkishlmi og Bolungarvk er nlgt 941 hPa og lgin greinilega dpri en a - vel innan vi 940 hPa. - a sem er srlega athyglisvert essu korti er hi grarlega rstifall sem kemur fram skeytunum fr Norur- og Austurlandi, yfir 20 hPa 3 klst remur veurstvum - og -28,2 hPa Dalatanga. etta er reyndar ekki met - en nrri v.

Slide6

Endurgreiningin nr stu lgarinnar - og eli - nokku vel, en nokku vantar upp snerpuna. Uppgefi dpi lgarmiju er 949 hPa - lklega a minnsta kosti 10 hPa hrra en hi raunverulega. etta er alvanalegt endurgreiningum - vonandi gengur betur nst.

Slide7

Dannevig snir okkur anna kort - a gildir kl.18 og var lgin komin langleiina til Jan Mayen - talin 937 hPa lgarmiju. Grarlegt vestanveur geisar um land allt.

Slide8

Reykjavk var veri enna verst um hdegisbil - kl. 13 var mldist vindur Reykjavkurflugvelli 34 m/s og hvia 43,2 m/s.

Slide9

egar penni rstiritsins stefndi niur fyrir blai var gripi til ess rs a fra hann upp um 20 hPa (ea ar um bil) - og var ekki frur niur aftur fyrr 3 dgum sar. rstibreytingarnar samfara lginni eru grarlegar.

Vestanttin sem fylgdi kjlfari st svo meir en 2 daga - vindstyrkur var lengst af meiri en 20 m/s og ni loks frvirisstyrk aftur afarantt ess 7. (meir um a sar).

Grarlegt tjn var essu veri og er reynt a telja a helsta sem fram kom blaafrttum hr a nean.

Einkennilegust var fer togarans Faxa - sem ur ht Arinbjrn hersir. landsynningsofsanum afarantt ess 5. slitnai hann mannlaus upp Hafnarfjararhfn og rak t Fla. ar tk tsynningurinn vi honum og leiddi gegnum vandrataa skerjalei inn Borgarfjr ar sem hann loks strandai skaddaur sandeyri skammt fr Borgarnesi. Var sagt a Arinbjrn hafi leita heimaslir Egils Skallagrmssonar vinar sns - undir hans leisgn.

Annar atburur var Borgnesingum lka srlega eftirminnilegur. Vlskipi Eldborg - slitnai upp fr bryggjunni - stefndi brna yfir Brkarsund - en ni vlarafli annig a hgt var a sveigja fr og keyra upp fjru rtt nean vi mjlkursamlagi - eins og sj m skrri mynd Morgunblasinsviku sar.

Slide10

ess m geta a ritstjri hungurdiska er bakvi hsvegg essari mynd. Sar mnuinum (ann 19.) strandai flabturinn Laxfoss vi Kjalarnes og eyilagist. Eftir a Eldborgin nist flot gekk hn um nokkurrara skei inn flabtshlutverki - ar til Akraborgin fyrsta mtti til leiks 1956.

Btar og skip slitnuu upp flestum hfnum um landi sunnan- og vestanvert og skemmdir uru va hsum og flk var fyrir meislum. Btur fr Akranesi frst me sex manna hfn, og mrg skip og btar lentu miklum hrakningum.

Hs 7 manna fjlskyldu vi Sels ofan vi Reykjavk skaddaist mjg og var barhft. ak losnai vottahsi Landssptalans, pltur fuku va Reykjavk og rur brotnuu. Veri geri srstaklega mikinn usla Blesugrf, en ar voru flest hs bygg af vanefnum. Strtisvagnaferir gengu illa thverfum v vagnarnir fuku til svellinu sem var gtum, tu strtisvagnar lentu taf gtum. Allmargt flk meiddist aallega af falli hlku. Flugvlarflak fauk Skerjafiri og reistist upp endann vi flugskli. Miklar skemmdir uru loftlnum hfuborgarsvinu og mikil htta stafai af lausum lnum. Togara rak upp Geldinganesi og annar slitnai upp Akranesi aeins me vaktmenn um bor. Miklar skemmdir uru grurhsum Mosfellsdal.

Menn Keflavk tldu veri hi versta ar san 1906, ar fauk ak af agerarhsi og olli tjni fleiri hsum. Algjrlega vatnslaust var ar b og vandri af vatn- og rafmagnsleysi sem st marga daga. Tv fiskihs fuku Grindavk og jrn af fleiri hsum.

Sjr gekk upp gtur Eyrarbakka og Stokkseyri og jrnpltur fuku af fjlda hsa Selfossi. sastnefnda stanum brann lti barhs til kaldra kola frvirinu og var ekki neitt vi ri. Fjrar mjlkurbifreiir fuku t af veginum lfusi, en ar var mikil hlka sem og vast hvar landinu. Tjn var grurhsum Hverageri. Hspennulnan fr Sogsvirkjunum til Reykjavkur slitnai, raflnur til Hafnarfjarar og lftaness skemmdust verulega.

Dlur hitaveitunnar Reykjum uru rafmagnslausarog veitan v rekin me aeins rijungsafkstum. ak tk af barhsinu Kanastum Rangrvallasslu og hluak Garsauka, foktjn var einnig fleiri bjum ar sveit. k fuku tihsum Holtum, ar var mest tjn Bjluhjleigu og Klfholti. Hagavk Grafningi fauk ak af hlu og grurhs Nesjavllum skemmdist. k tk af tihsum Skeium, Efri-Brnavllum, Hsatftum og var, ak fauk a nokkru Galtafelli Hrunamannahreppi.

Snjfl fllu Hvalfjararveg og lokuu honum. Fokskemmdir uru Kjs og Kjalarnesi (miki tjn Valdastum og Saurbr nefnt srstaklega) ar sem nokkrir sumarbstair fuku og k rofnuu tihsum. k fuku fjlmrgum stum Borgarfiri, m.a. hluti af stru hluaki Hvanneyri (og nokkrar pltur af aki sklans) og msum tihsum lftrtungu, Hofsstum, lftrsi, Hvtrbakka (rijungur gamla sklahssins), Grmarsstum, ingnesi, Vatnsenda, Indriastum og Grund Skorradal og nokkrum fleiri bjum Andakl og Reykholtsdal. Tjn var einnig Stafholtstungum og fauk ak af fjrhsum Nera-Nesi og grurhs brotnuu nokkrum stum (geti um sbyrgi, Hellur, B, Vigeri, Runna og Jaar).

Mannlausan togara rak fr Hafnarfiri og upp Borgarnes. ar slitnai vlskipi Eldborg upp og rak upp fjru. Krapi stflai lk vi Brautarholt vi Borgarnes og gnai fl r honum km fjsi. Fokskemmdir uru Midlum, mest Fellsenda, Hafelli og Breiablssta.

Btar lentu hrakningum safjarardjpi. Skemmdir uru Hlmavk og ngrenni, ar strandai btur og k fuku af tihsum Smhmrum og Hrf. Slturhsak fauk Hvammstanga og skemmdir bjum Vesturhpi. Skaar uru va Skagafiri, srstaklega grurhsum og brn skrust gluggagleri Varmahl. ak tk af barhsi Reykjahli og skaar uru va Reykjastrnd. Btar skemmdust Hofssi. Allmiki foktjn var Siglufiri.

Bifrei fauk t af gtu nrri Lystigarinum Akureyri og niur bratta brekku niur Hafnarstrti, blstjrinn meiddist miki, maur meiddist er skr fauk hann ofan vi binn, fleiri bnum meiddust. Hlfkara ak fauk af nju prentsmijuhsi Odds Bjrnssonar. Ljsakerfi Akureyrar skemmdist miki og jrn tk af nokkrum hsum.

k tk af hsum Svalbarsstrnd og Hfahverfi. Margir bir Svarfaardal uru illa ti, k fuku Urum og Ytra-Garshorni og strt ak af verslunarhsi byggingu Dalvk, hluak fauk Hrsey. framsveit Eyjafjarar fuku k Mrufelli og Merkigili og flugskli Melgerismelum skaddaist. Nokkrar skemmdir uru ingeyjarsslum, mestar Vatnsenda Ljsavatnsskari ar sem allt jrni af prestssetrinu fauk og Struvllum Brardal ar sem hlft aki fauk af barhsinu. k skdduust Mvatnssveit, jrn reif af b og tihsum Sktustum.

akpltur fuku Raufarhfn og tveir btar sukku Kpaskeri. Miki tjn var istilfiri ar sem ak fauk af stru peningshsi Laxrdal, foktjn var fleiri bjum og btar hfninni og legu vi rshfn skemmdust flestir. ak fauk af fiskgeymsluhsi Bakkafiri, skemmdir uru ar bryggju, fleiri skemmdir uru orpinu, hey fauk Bakka og ak fauk ar af fjrhsi. Allmiki tjn var nokkrum bjum Vopnafiri, mest Fagradal ar sem k tk af tveimur fjrhsum og barhsi skaddaist.


Nsta sa

Um bloggi

Hungurdiskar

Höfundur

Trausti Jónsson
Trausti Jónsson
Hfundur er veurfringur og hugamaur um veur.
Aprl 2017
S M M F F L
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30            

Njustu myndir

  • w-blogg240417b
  • Munur á sólarhringsmeðalhita í Reykjavík og á Akureyri
  • Munur á sólarhringsmeðalhita í Reykjavík og í Stykkishólmi
  • w-blogg240417a
  • Festuhlutfall vinds á Íslandi

Heimsknir

Flettingar

  • dag (28.4.): 109
  • Sl. slarhring: 337
  • Sl. viku: 3215
  • Fr upphafi: 1435264

Anna

  • Innlit dag: 79
  • Innlit sl. viku: 2713
  • Gestir dag: 73
  • IP-tlur dag: 69

Uppfrt 3 mn. fresti.
Skringar

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband