Bloggfrslur mnaarins, aprl 2011

Skemmtileg hgfara skil yfir landinu - snjar - ea ekki?

N (a kvldi fstudagsins 30. aprl) eru skemmtileg skil yfir landinu. Austan eirra er hg sulg tt og hltt, en vestan skilanna er hg breytileg tt rigning og hiti bilinu 0 til 5 stig. a sem gerir skilin skemmtileg er spurningin um hversu lgt frostmarki fer rkomunni vestan skilanna - nr a snja lglendi seint ntt ea fyrramli? Lkurnar eru mestar morgunsri, milli kl. 5 og 8. Ef ekki snjar eim tma er tkifri lii hj - g veit ekki me ara ntt.

N er lag til a koma framfri einfldu veurfrilegu atrii: a kostar varma a bra snj. Nrtkast er a nota varma r loftinu ar sem rkoman fellur - vi a klnar lofti. Nrri v ll rkoma sem fellur hr landi byrjar lf sitt sem snjr - lka sumrin. a er (nrri v) alltaf frost ar sem rkoma myndast. lei sinni tiljarar fellur snjrinnum sir oft niur frostlaust umhverfi og byrjar a brna. Brnunin kostar varma og lofti klnar - eins og ur sagi.

etta gerist reyndar alltaf egar rignir, ar sem rkoman er kfust er hiti a jafnai lgri heldur en smu h umhverfis rkomusvi. Venjulega tekur maur ekki svo mjg eftir essu - stundum skrum - en ar eiga sr lka sta allskonar sviptingar arar sem flkja mli.

Greinilegast sst etta egar rkomusvi er mjg hgfara, vindur hgur og rkoma er stug og mikil. g get ekki sagt til um a nkvmlega hversu miki miki er, ltum a v liggja milli hluta. rkomusvi sem n er yfir landinu er dmi - rigni ngu miki og samfellt ntt - gti snja lglendi. tt g hafi ekki af v beinar frttir snist mr a snjkoma s n Hellisheii og haldi rkoman ntt fram (sem g ekki veit) nr snjkoman efstu byggum Reykjavk og jafnvel niur borgina.

Linni rkomunnihlnar trlega og egar sl fer a hkka lofti minnka lkur snjkomu mjg miki - httan liin hj.

En til ess a essi pistill skilji eitthva eftir eru hr tvr skringarmyndir.

w-blogg300411-2

Vi sjum hr versni af nestu remur klmetrunum af lofthjpnum fr vestri (vinstra megin) til austurs (hgra megin). Skilin eru skissu inn sem grn punktalna gegnum eitthva sem a tkna skjakerfi skilanna. Hgra megin er hltt og frostmark um 1500 metra h, en vestan skilanna er kalt og frostmarki um 600 metra h. Inni skjakerfinu liggur frostmarksflturinn lgra, a fer eftir rkomukef, astreymi lofts r vestri og hreyfingu skilanna hversu nearlega flturinn fer. egar etta er skrifa (upp r mintti afarantt laugardagsins 30. aprl) er frostmarki suvestanlands komi niur 300 metra h yfir sj, a sst hitamlingum Blfjllum, Hellisheii og mintti var hiti Keflavkurflugvelliekki nema 2 stig.

a er reynsla mn gegnum rin a tlvuspr n lkkun frostmarksfleti vegna rkomukefar ekki alltaf vel. En a er batnandi me nkvmari lknum. Hirlam-lkani spir frostmarkslkkun 950 hPa fletinum kl. 9 fyrramli, en verur s fltur rmlega 500 metra h yfir Vesturlandi.

w-blogg300411-3

Hr m sj venjulegar vindrvar - reyndar hringi undan Vesturlandi en eir tkna stafalogn. Rauu lnurnar eru jafnhitalnur hita ofan frostmarks. Vi sjum a 10 stiga lnan er skammt suaustur af landinu. Grnu lnurnar tkna frostmark. Mefram vesturstrndinni m sj svi ar sem hiti er nean frostmarks (g hef krota a me blrri strikalnu til a a sjist betur). essu svi er frostmarki near heldur en 500 metrar. Grnar frostmarkslnur eru til beggja handa og vestur af landinu er svi ar sem frostmarki er ofan vi 600 metra, v frostlaust er ar 500 metra h. Hvort etta verur svona er anna ml - en kemur ljs.

Skilin eiga san a hreyfast fram og til baka um landi, en smm saman mun draga r rkomumagni og ar me minnka lkur snjkomu.

Velti san fyrir ykkur hva gerist me hitann egar rkoma fellur niur urrt loft. Tilefni gefst vonandi sar til a greina nnar fr v.


Jafnvgi fstudegi? (+ frainnskot)

Fstudagurinn (29. aprl)ltur t fyrir a vera einn eirra daga ar sem vindur landinu verur hgur rtt fyrir a a uppi 5 km h s breiur og mikill vindstrengur ar sem vindhrai er yfir 40 m/s. Vi skoum etta nnar me v a lta spkort um h 500 hPa-flatarins og ykktina um hdegi. framhaldinu leitum vi upp eina trppu ea svo frabrekkunni.

w-blogg280411b

Lesendur hungurdiska eru vonandi farnir a venjast korti sem essu. Svrtu heildregnu lnurnar sna h 500 hPa flatarins dekametrum, en rauu strikalnurnar tkna ykktina, hn er einnig mld dekametrum (dam = 10 metrar).

kortinu falla har- og ykktarlnur yfir landinu nrri v saman og bum tilvikum hkka tlurnar til austurs. Mismunur har- og ykktarsvis snir h 1000 hPa-flatarins. S fltur er eins laginu og hi hefbundna rstisvi venjulegra veurkorta.Ef vi drgum ykktartlurnar fr hartlunum fum vi t 18 dekametra vi Austurland, en tkoman er 12 dam vi vesturstrndina.

Vi Austurland er 1000 hPa-flturinn v 180 metra h yfir sj, rstingur vi sjvarml er hrri en 1000 hPa sem essum mun nemur, hvert hPa er um 8 m a ykkt. rstingur vi sjvarml austanlands er v 180/8 = 22,5 (+1000 = 1022,5 hPa) - en 120/8 = 15 (+1000 = 1015,0 hPa) undan Vesturlandi. Aeins munar v um 7 hPa rstingi austanlands og vestan. a gefur sunnangolu ea kalda landinu a jafnai.

etta var e.t.v. ekki allt of skrt en ef g endurtek etta ngilega mrgum pistlum fara eir rautseigari a tta sig - hinir taki essu ltt eins og hverju ru stagli um kostnaarbkhald sem engu mli skiptir.

En vi staglarar stglum okkar lei fram og ltum erfia(?) mynd.

w-mishitun_a_2-loftsulum

A grunnger er myndinni stoli r gtri Suur-Afrskri kennslubk veurfri. Vinstri rammi hennar snir tvo rstifleti, p0, og efri flt, p1. Viltum p0 vera 1000 hPa-fltinn (vi jr), ogp1 vera 500 hPa-fltinn. Hornklofarnir sna fjarlg milli flatanna tveggja. Slurnar tvr, a og b eru jafnheitar a mealtali (Tm = mealhiti). ykktin milli flatanna er s sama bum slunum.

Frum okkur yfir hgri rammann. ar hfum vi kltslu a (n bl), vi a minnkar fyrirfer loftsins og 500 hPa-flturinn (p1) lkkar sem v nemur. Vi vitum a egar loft klnar minnkar ykktin. Vi hfum jafnframt vermt slu b, fyrirfer hennar hefur aukist vi a (ykktin vex). Vi essar agerir kemur halli 500 hPa fltinn og loft fer a renna niur fr slu b yfir a slu a. Svigkrafturinn grpur lofti og keyrir a inn r myndinni (til hgri ef horft er ofan fltinn). Suur-Afrsku frummyndinni keyri svigkrafturinn lofti tr myndinni (til vinstri ef horft er a ofan).

Taki n eftir v a rstingur vi jr breyttist ekki neitt vi etta varmaofbeldi sem vi beittum slurnar og bjuggum til hallann. veurkortinu sem fjalla var um hr a ofan er sla a kalda loftinu vi vesturstrndina en sla b v hlja austanlands. Mikil brekka er 500 hPa-fletinum rtt eins og skringarmyndinni, en rstingur svipaur vi jr.

Breytingar vera halla 500 hPa-flatarins yfir landinu nstu daga - loft er sfellt a berast til landsins og fr v. En - hluti essara breytinga fellst v a sjrinn hitar kldu sluna upp a nean, vi a vex fyrirfer hennar og a dregur r hallanum 500 hPa egar hitamunur a og b minnkar.

Raunveruleikinn er auvita margslungnari heldur en etta og munu eir smmunasmustu af lesendum vera me nokkurn hiksta eftir lesturinn. En vi ltum sem ekkert s.


Fimmtudagsillviri?

egar etta er skrifa (um mintti mivikudagskvld 27. aprl) er enn sp SA 18-23 m/s suvestanlands - fimmtudegi. Sunnanveur virast tsku n aprl. etta verur vst aeins suaustlgara en hin fyrri og vonandi ekki eins tbreitt - en hver veit. Staan veurkortinu er nokku flkin - en ltum gervihnattarmynd. Hn er af vef mttkustvarinnar Dundee Skotlandi fr v fyrr kvld.

w-dundee-270411-20

g hef sett in slatta af merkingum. Sj m miju flugs kuldapolls sem hringar sig suur af Grnlandi. Hann skir til austurs. ekkja m kalt loft yfir hlju hafi skjunum, ljaklakkar eru eins og doppur v og dreif kringum kjarna sveipsins. ar m sj allsamfelldan ljagar.

Ef vel er g m sj tv rau L myndinni. Anna eirra er skammt noraustur af Hvarfi Grnlandi en hitt er suur hafi ekki langt fr ar sem eru settar gular lnur. S lg veldur hvassviri hr fimmtudag.

Talan 2 er sett vi gulraua punktalnu sem a sna sveigjur skjakerfinu. g hef srmerkt rjr slkar sveigur. etta eru ekki hitaskil, au eru grafin einhvers staar ea hvergi undir skjakerfinu. Hr srstaklega a taka eftir sveigjunni lnunum, lofti fer ar um skjakerfin habeygju. Til ess a tta sig v arf a vita a lofti kemur a sunnan - en sveigir san til austurs og sar jafnvel aftur sulgari stefnu. Loft sem kemur a sunnan hefur tilhneigingu til ess a fara habeygju - a er lgml sem vnlegt er a leggja minni til notkunar nstu rin. sama htt hefur loft suurlei tilhneigingu til ess a leggjast lgabeygjur.Fleiragetur ri.

Ef vel er a g msj rmj skjabndliggja til suurs og norurs til hgri vi tlustafinn 3. Hvernig skyldi etta form varveitast, mrg hundru klmetra langir, rmjir bandspottar? Svar er til - en varla tmabrt.

Vi gulu lnurnar nest myndinni ekki langt fr tlustafnum 4 m lka sj mj bnd liggja til norurs og suurs. au mjkka reyndar berandi til suurs r breiu fribndunum norurundan. arna m lka sj fleiri en eina urra rifu sem reyna a myndast, en ekki er ljst hvort hver ea nokkur eirra nr yfirhndinni sem aalrifa lgarinnar - ekki gott a segja.

Lengst til vinstri, nearlega, er rautt strik. ar er btur r hlju fribandi. a ekkjum vi af hnfskarpri brninni hvta (kalda svinu).

egar myndin er tekin (milli kl. 20 og 21) virist lti samband vera milli lgarinnar vaxandi og kuldapollsins. kvein kuldaskil eru milli. morgun munu pollurinn og lgin komast a samkomulagi. Lgin vi jr tur lg sem fylgir kuldapollinum, en stainn verur lgin tin af hringrs stru hloftalgarinnar sem kuldapollinum fylgir. Lgin sem n stefnir beint norur tt til slands mun sveigja sngglega til norvesturs og lenda vestur undir Grnlandi. a a lgin sveigir fr lengir ann tma sem hvassviri stendur.

Gusa af kldu lofti kemur til slands eftir lginni, en mun rtt aeins sleikja vesturstrndina afarantt fstudags. verur mikill ykktarbratti (hitamunur mikill) yfir sland fr vestri til austurs og vntanlega einhver skil yfir landinu - kuldaskil, hitaskil, kyrrst skil? Skemmtiatrii fr 1. ma 1987 verur varla endurteki n. snjai heil skp (17 cm) Reykjavk svipari stu hgfara skila yfir landinu.


Enn um aprlmnu og hloftin (nrdapistill)

g vervar vi a a mrgum finnast essir hloftapistlar hungurdiska harir undir tnn - en ltum slag standa me von um a eir rautseigari hpi lesenda tti sig. Hina bi g forlts - g veit a etta er jari ess bolega.

pistli gr var fjalla um hloftastandi eim aprlmnui sem n er a la og hversu mjg a vkur fr v sem venjulegt er. Til a upplsa a aeins betur birtast hr tvr myndir.

w-c20v2-trvk-h500

Hr m sj mealh 500 hPa-flatarins yfir slandi aprl lrttum s, en mealhita aprlmnaar Reykjavk eim lrtta. Hloftatlurnar eru fengnar r merkri hloftaendurgreiningu bandarskri sem nr n aftur til 1871. Fyrir 1947 er ekki hgt a bera hartlur r greiningunni saman vi hloftaathuganir en eftir a er greiningin g. Eldri ggn snastlkja furuvel eftir veurathugunum vi sjvarml. Gin versna eftir v sem aftar dregur og verur a hafa a huga egar horft er ggnin.

rtt fyrir a punktarnir myndinni hr a ofan su dreifir um strt svi er greinileg fylgni milli harinnar (lrtti sinn) og hitans Reykjavk. Hlju mnuirnir eru t.d. allir ofarlega til hgri. Kldu punktarnir eru gari, langverstur aprl 1876 - kaldasti aprl Reykjavk, mealhiti var -1,9 stig, hefi tt a vera +3,5 mia vi giskaa h 500 hPa-flatarins essum mnui. Ekki gott samrmi a.

Meginvillan greiningunni 19. ld virist vera s a giska er of han 500 hPa-flt og raunveruleg h essum kvena mnui hefur vntanlega veri nokkru lgri - punkturinn v lengra til vinstri myndinni. Reiknaur fylgnistuull er 0,39, ef 19. ldinni er sleppt alveg hkkar fylgnistuullinn i 0,50 - umtalsver bt.

g hef einnig giska stu nverandi aprlmnaar - hann virist tla a vera nrri 2 stigum hlrri heldur en 500 hPa hin giskar .

w-c20v2-trvk-delta

hinni myndinni hefur hinni veri skipt t fyrir ykkt. Vi sjum asamband ykktarinnar og hitans er miklu betra heldur en samband har og hita, fylgnistuullinn er kominn upp 0,83. Snir a vel hversu g endurgreiningin er - v hitinn Reykjavk er ekkert notaur greiningunni. Aprl 1876 er enn nokku einmana nest en lti yrfti a fra punktinn til vinstri til ess a hann komist inn aalsveiminn kringum lnuna. Vi sjum a hitinn hkkar um 0,4 stig fyrir hvern dekametra ykkt mnaarmealtalinu.

g hef sett bkstafinn X ar nrri sem aprl r virist tla a lenda. Hann erofan vi fylgnilnuna, talsvert hlrri en hann tti a vera, en ekkert t r myndinni.


Veur aprl - vont ea gott?

g get auvita ekki svara spurningunni fyrirsgninni. Srstaklega af v a mnuurinn er ekki binn. Ljst er a hitinn er gu lagi, en hva me anna?

Eitt af v sem vekur athygli egar liti er yfir veurlag aprl fram til essa er hinn lgi loftrstingur. Vi liggur a met veri slegi - kannski verur a annig? Ltum til gamans stuna verahvolfinu miju - 500 hPa-fletinum rmlega 5 klmetra h fr sjvarmli.

w-h5000411-0123

Myndin er fengin af teiknisum bandarsku veurstofunnar og snir mealh 500 hPa-flatarins fyrstu 23 daga aprlmnaar r (heildregnar lnur - metrar). Mealhin yfir landinu er 5220 metrar. etta er ekki alveg met - en samt 130 metrum undir meallagi essum rstma. etta er svipu h og finna m nokkrum alekktum sktaaprlmnuum, 1949 og 1990 kannski eirra ekktastir fyrir hrarbylji og vetrarverttu, en lka 1943, 1947 og 2006. Vi finnummealhina sem a vera, 5350 metra, fyrir suaustan land.

En ltum mealkorti lka.

w-h500-04-0123-m

Vi sjum strax a a er allt ru vsi, jafnharlnurnar ekki lkt v eins ttar og hin 5220 metrar er s sem a mealtali er yfir Norur-Grnlandi. Vi getum mynda okkur a vi drgum lnu til suausturs eins og bla rin snir, 5340 lnan hrfar undan - en ekki lengra heldur en a stjrnunni fyrri mynd. Vi essa gengni 5220-lnunnar og andstu 5340-lnunnar herir brattanum og vindttin snst aeins til sulgari stefnu. Beri saman stefnu og lengd rauu rvanna myndunum bum.

egar fari er saumana styrk og stefnu vindsins og hvort tveggja bori saman vi fortina kemur ljs a svona mikil sunnantt hefur aeins srasjaldan ori aprl ur. ar eru fremstir aprlmnuirnir hlju 1974 og 2003. aprl 1974 var mealh 500 hPa-flatarins var uppi hstum hum, 5470 metrar og litlu lgri 2003. mtti segja a 5460-lnan sem er vi Skotland mealtalskortinu hafi rengt sr til slands, rengt a kuldanum og r ori venjuleg sunnantt. N rengir kuldinn sr til austurs og br til venjulega sunnantt.

a er essi venjulega sunnantt sem haldi hefur hitanum uppi rtt fyrir gengan kuldann vestri. Kuldinn hefur veri mun gengari allra vestast landinu heldur en eystra.

En mnuurinn er ekki binn og ekki verur hgt a gera hann upp fyrr en eftir nstu helgi. kemur ljs hvaa sti mealhitinn lendir, sunnanttin hefur valdi venjumikilli rkomu syra og loftrstingur er eins og ur sagi nrri lgmarki allra tma.

En g vona a a sem sagt er hr a ofan varpi einhverju ljsi hi tvskipta eli aprlmnaar 2011.


Pskalgin pakkar saman

Ekki hef g samantekt um vindhraa og ess httar vi hndina en mr snist a rstivindur Faxafla vi hmark pskaveursins hafi e.t.v. veri um 45 m/s. etta er h tala, en mun lgri heldur en var mest fyrir hlfum mnui egar rstivindur flanum var mestur um 60 m/s. etta var samt bsna mikill sunnan- og suvestanhvellur mia vi rstma. Noranillviri eru algengari sast aprl og ma.

En n er lgin a pakka saman og er sp til austurs yfir landi morgun um lei og hn grynnist umtalsvert. En fyrst arf hn a hleypa eim hraskreia spkuldapolli framhj sem minnst var hr hungurdiskum gr og fyrradag. ykktarkorti af brunni Veurstofunnar snir hann srlega vel.

w-blogg250411-1

Svrtu lnurnar eru jafnykktarlnur dekametrum, v lgri sem tlurnar eru v kaldara er lofti neri hluta verahvolfsins. Lituu svin sna hita 850 hPa fletinum - sj kvarann til hgri vi myndina. Bla rin snir miju kuldapollsins, 5140 metrar, a ngir til ess a rkoma sem fellur a nturlagi essum rstma er snjr frekar en regn. Hvta strikaa rin snir svo hreyfistefnu kuldans. Hann gengur mjg hratt hj.

Raua rin bendir hljan kjarna pskalgarinnar, en hn bur hreyfingarltil ar til hralestin er komin hj. San tekur hn skri austur fyrir land. Talsvert er eftir af vindi sunnan vi hana og gti ori leiindaveur sunnanlands um tma morgun (annan pskadag) mean lgarmijan skst hj, en san veri a skna.

Vi skulum lka sj kuldapollinn (skrri) gervihnattarmynd mintti.

w-blogg250411-2

Kuldapollar yfir mjg hljum sj einkennast af grarlegum ljaklkkum - enda er loft srlega stugt. Eldinganemar hafa dag numi fjlda eldinga sem fylgja essum klkkum. Mest er rumuveri austurjari svisins - en vel gtu einhverjir lesenda hafa ori varir vi eldingar ea rumur n sdegis ea kvld (pskadags). a snjar varla mjg miki r essu kerfi v a fer svo hratt hj og kalt landi slr heldur uppstreymi nema nmunda vi brtt fjll. Vonandi brnar snjrinn morgun - endakemur hlrra loft yfirlandi me leifunum aflginni vestur undan egar kuldapollurinn er farinn hj.

Nsta lgarkerfi san a koma mivikudaginn og varla lt a sj umhleypingunum v stri kuldapollurinn er enn sveimi vestan Grnlands. Kuldinn sem vi hfum fengi fr honum hefur nr eingngu falist skamvinnum sleikjum, snja hefur stund og stund. heildina liti hefur hins vegar veri hltt - og venjuhltt um landi austanvert - mnuurinn gti ar ori einn hinna hljustu sem vita er um. En enn er htt vika eftir af mnuinum og ekki ljst fyrr en um lkur hvaa hlindastum hann lendir.


Mynd af pskalginni

tt myndir berist n stugt fr gervihnttum eru r af misjfnum gum - en maur akkar fyrir a sem er. Sksta myndin sem g fannaf pskalginni var hlu niur Dundee Skotlandi fyrr kvld (laugardagskvldi 23. aprl) og ver v a notast vi hana. Mun betri mynd veur vonandi fanleg seint ntt (en ver g lngu farinn a sofa).

w-dundee230411-20ch5

Myndin var tekin klukkan 20 a kvldi 23. aprl, tlnur slands og Grnlands eru merktar inn myndina. etta er hitamynd, v hvtari sem skin eru v kaldari og hrri eru au. Meginskjabakkinn er yfir slandi og undir honum er austanillviri me rigningu ea slyddu (snjkomu til fjalla). egar etta er skrifa (uppr mintti) er essi bakki kominn langleiina norur af og sklitla svi teki vi. ar eru skraklakkar stangli ar semuppstreymi hefur tekist a brjtast gegnum teppi af hlju niurstreymislofti sem liggur ofan .

Lgarmijan er ekki fjarri suvesturjari essa sklitla svis. Skammt sunnan vi hana eru tveir krkar ea sveipir. g tla ekki a ra uppruna eirra hr en krkar af essu tagi koma og fara, en gangahver ftur rum kringum lgarmijuna og vefjast smm saman alveg kringum hana.

Veri er trlega verst austan vi austari krkinn sem merktur er myndina. N er engar vindmlingar a hafa fr essu svi. Slk staa er gileg meira lagi og verur a treysta tlvuspr sem nr aldrei eru alveg samhlja.San er a fylgjast me vindhraa, vindtt og loftrstingi Grindavk, Keflavkurflugvelli og Garskagavita og bera r upplsingar saman vi myndirnar sem berast fr sstuhnettinum yfir mibaug. r myndir hafa ann kost akoma oft en ann kost a r eru ekki mjg greinilegar hr norurslum.r m nota tilsamaburar vi ratsjrmyndirnar, en v miur er vindhraamlieining veursjrinnar Minesheiibilu sem stendur.

J, bla rin myndinni snir tlaa braut smkuldapolls sem enn er vestan Grnlands en a styrkja og kla suvestanttina hr landi anna kvld og ara ntt. Ekki er a srstakt hyggjuefni a ru leyti en v a hlkan gti heimstt okkur aftur skamma stund. Varla arf a taka fram a veur er langoftast mun verra fjallvegum heldur en lglendi. a tti a vera almenn regla feramanna a lta vef Vegagerarinnar egareki er um heiar, ekki aeins egar sp er illu eins og n er, heldur yfirleitt. Smuleiis a lta vef Veurstofunnar, ar eru njustu sprnar.


Smfroa um pskalgina

laugardagskvld (23. aprl) a hvessa af suaustri um landi vestanvert rtt einu sinni. Allkrpp lg fer san framhj pskadag. Lesendum sem vilja f nnari sp er bent vef Veurstofunnar. Ltum gervihnattamynd sem tekin var um mintti fstudagskvld. etta er hitamynd. v hvtari sem svin eru v kaldari eru au.

w-seviri230411-00

Lgin sem olli illvirinu gr (sumardaginn fyrsta) og hlindum noraustanlands dag er hringsli Grnlandshafi. Nja lgin er suvestur hafi og stefnir til slands eins og svarta rin snir. Hn rtt missir af stefnumti vi vetrarkalt loft (ltinn kuldapoll) sem n er yfir Hudsonsundi og ir austur um (bla rin). Gaman verur a fylgjast me skeii hans ar til a kvldi pskadags a hann kemur a Suausturlandi me mijuykktinni 5140 metrar - gangi tlvuspr eftir.

ykktarvandir lesendur hungurdiska vita a essi ykkt tknar a snjr ea l falla r lofti og hlku er von vegum. En tlvuspr vanmeta oft hlnun sem verur egar kalt loft streymir t yfir hljan sj - e.t.v. einnig etta sinn.

En lgin djpa anna stefnumt, vi leifar gmlu lgarinnar (grn r). Kannski a afltsynningshvellsins pskadag eigi eftir a rast af v stefnumti.

En essi texti er bara froa - alvrusprnar eru annars staar.


Hvassviri sumardaginn fyrsta

Mjg hvasst var va um landi vestanvert dag (21.aprl). Vindhraa var mjg misskipt eins og vera vill egar loft er mjg stugt. stugu lofti hafa fjll srlega mikil hrif vind og ba til vindstrengi, hviur og skrfvinda baki brotnu. g var staddur Borgarnesi og ar gekk sjroki yfir neri hluta bjarins egar vindhryjurnar fru hj. Mealvindur var ekki mjg mikill. Vonandi hefur ekki ori miki foktjn landinu, en veri hefur alveg gefi tilefni til ess.

Landi hefur veri hljum geira lgar Grnlandshafi undir miklum vindstreng sem legi hefur beint r suri og norur fyrir. essi vindstrengur okast austur og sjum vi hann spkortinu hr a nean sem gildir klukkan 9 fyrramli (fstudaginn langa). Korti snir h 300 hPa flatarins dekametrum og svi ar sem vindur er yfir 40 m/s eru litu. Einnig m sj hefbundnar vindrvar. Korti er fengi af brunni Veurstofunnar r smiju hirlam-lkansins.

w-hirlam300hPa-220411_09

Klukkan 9 fyrramli verur vindhmarki yfir vestanveru landinu. a ir ekki a ar veri hvasst v kalt loft r vestri a hafa fleygast undir hloftarstina og kippt sambandi milli hennar og vinds vi jr sundur. Austanlands gti hvesst frekar.

Meginkjarni kuldapollsins (K-i) hefur hrfa heldur til vesturs fr v sem veri hefur en athygli vekur mikil vindkryppa austan Nfundnalands. ar ryst fram harhryggur undan nstu lg. Hn a valda illviri hr laugardagskvld ea sar. Vi sjum lgardragi vestan vi hrygginn. a fylgir lginni hinga tillands.

tt lgin stefni rakleiis hingartt eins og ftbolti lei fr mijum velli og mark samt eftir a leggjahana fyrir markskoti.Hvar mija hennar og mesti vindhrai lendir fer nokku eftir v hvernig a tekst. Vonandi a hn hitti ekki eins vel og illvirislginfyrir rmri viku. gervihnattamyndum sem teknar voru kvld eru ekki mikil illindi ferinni. En vi ltum e.t.v. a hvernig hn ltur t myndum morgun (fstudag) egar hn nlgast mjg mikilvgt stefnumt vi kalda loftstrauma sunnan Grnlands og leifar lgarinnar sem veldur blstrinum dag. eir sknarmenn urfa a vera rttum stum egar boltinn berst til eirra.


Kalt ea hltt?

Nnast hvar sem g hef komi undanfarna daga hef g veri spurur a v hvort vori sa koma og hvort kuldunum fari ekki a linna. Tilfinning flestra virist v benda til ess a kalt hafi veri veri - en mlarnir sna allt anna - vel a merkja ef tekin eru nokkurra daga mealtl. essar kldu sleikjur kuldans vestri hafa einhvern veginn vaki meiri athygli heldur en allir hlju dagarnir. eir hljustu svo hlir anokkur dagshitamet voru slegin fyrr mnuinum. Enn hafa engin kuldamet veri nlgt v httu.

En hvers konar veurlag er etta eiginlega? Eins og margoft hefur veri raki hr hungurdiskum undanfrnum mnuum hafa mjg skir kuldapollar veri venjurltirskammt vestan Grnlands. Kuldinn Vestur-Grnlandi hefur ekki keyrt um verbak fyrr en nna aprl. Mr snist vi smukl a mnuurinn eigi mguleika einhverjum af toppstum (botnstum?) kulda aprl. Frosti hefur a mealtali veri nrri -10 stig Nuuk a sem af er mnuinum. Hafa verur huga a enn eru 10 dagar eftir sem gtu lyft mnaarmealtalinu rkilega.

gengum kuldapollum vestri fylgir venjulega sunnantt hr landi og mjg rlegt veurlag - eins og vi hfum svo sannarlega fengi a kynnast. Vi skulum lta tvr myndir r smiju bandarsku veurstofunnar. r taka bar yfir tmabili fr 1. febrartil 15. aprl essu riog eru vikakort. Vikakort sna hversu langt fr meallagi vikomandi veurstiki er.

w-ncep-hanomal1000020411

Myndin snir vik har 1000 hPa-flatarins fr meallagi umrtt tmabil. Jafnvikalnur eru dregnar fyrir 8 metra bil, en 8 metrar samsvara 1 hPa. Sj m a rstingur Snfellsnesi hefur veri 8 hPa undir meallagi (64 metra).Korti erbsna lkta formi til eins og au sem sna mealrsting. Lgin suvestan vi sland er sterkari en hn a sr og rstingur yfir Evrpu er yfir meallagi. etta ir a sunnan- og suvestanttir eru sterkari en amealtali hr landi. Sunnanttin er nrri v alltaf hl, en suvestanttin bara stundum. Hvernig v er htta sst betur nstu mynd.

w-necp-hanoma500-020411

Hn snir harvikin 500 hPa-fletinum. Hr sst hversu gengur kuldapollurinn er (L-i) og a suvestanttin er talsvert sterkari en vant er N-Atlantshafi austanveru.g hef sett raua (hltt) og bla (kalt)r til a sna mismunandi uppruna suvestanttarinnar hr landia undanfrnu. Ef vi fylgjum vikalnunum m sj a bili milli lnanna minnkar r suvestri og tt til slands. Hr hafa tekist hltt loft ( harbeygju) og kalt loft ( lgarbeygju). eim tkum hefur oft veri hvasst.

etta me lgar- og harbeygjurnar er mjg mikilvgt. Lgarbeygjulofti er stugt og kalt, en a harbeygjunni er stugt og hltt. Lgarbeygjum hloftakortum fylgir a jafnai kalt loft, en hltt harbeygjum.Suvestantt harbeygju er mun lklegri til a koma s til slands heldur en suvestantt lgarbeygju eins og hefur veri fram a essu vetur.Suvestantt lgarbeygju er orin a sunnantt skammt noranslands, en harbeygju verur hn a vestantt fyrir noranland og munar miklu sunnan- og vestanttinni vi a koma shinga til lands. En viverum auvita alltaf a hafa huga a essum tma rs er sinn sjaldan meira en 10 daga fjarlg fr slandi - og oft minna - mia vi rtta vindtt.

essi staa platar nao mlingar dlti.Venjulega egar rstingur er lgur vi sland er hann venju hr vi Asreyjar. N bregur svo vi a rstingur er meallagi Asreyjum tt hann s lgur vi sland, hva me nao? Rtt er a taka fram a vikin kortunum hr a ofan eru ekki mjg str mia vi hva vik geta ori stundum.

En tkin milli suvestanttanna tveggja halda fram nstu daga me skakvirum snum. Kannski a flki haldi fram a finnast kalt tt raun s bsna hltt. Svo er hkkandi loftrstingi sp eftir helgi - a verur spennandi a sj hvort af verur ea hvaa stu mguleg hrstisvi velja sr.


Nsta sa

Um bloggi

Hungurdiskar

Höfundur

Trausti Jónsson
Trausti Jónsson
Hfundur er veurfringur og hugamaur um veur.
Aprl 2017
S M M F F L
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30            

Njustu myndir

  • w-blogg240417b
  • Munur á sólarhringsmeðalhita í Reykjavík og á Akureyri
  • Munur á sólarhringsmeðalhita í Reykjavík og í Stykkishólmi
  • w-blogg240417a
  • Festuhlutfall vinds á Íslandi

Heimsknir

Flettingar

  • dag (28.4.): 109
  • Sl. slarhring: 335
  • Sl. viku: 3215
  • Fr upphafi: 1435264

Anna

  • Innlit dag: 79
  • Innlit sl. viku: 2713
  • Gestir dag: 73
  • IP-tlur dag: 69

Uppfrt 3 mn. fresti.
Skringar

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband